Piyasalardaki ralli tuzağı reel ekonomileri çökertebilir

Sadece bir günde 953 dolardan 978 dolara fırlayan altın fiyatlarını yakından izlemek gerekiyor. Çünkü piyasalardaki ralli işaretlerinin netleşmeye başladığı haftanın son gününde altın da yükseliş coşkusuna kapıldı. Peki, ama bu uyumlu bir hareket mi?

Reel ekonomik yapı ile finansal piyasalar arasındaki ilişkinin son dönemde gerçekçi sonuçlar vermesinde ciddi kuşkular taşıyan kesimde yer alıyorum. Konuyu daha önceleri gündeme taşırken “finansal piyasalardaki ilk yükselişler reel ekonomi açısından çokta fazla ciddiye alınmamalıdır” tezini ileri sürmüştüm.

Finansal piyasalardaki iyimser havanın artması ile küresel ekonomik krizin bittiği tezini savunanların artmasını pek inandırıcı bulmadığımı yeniden aktarayım. Hatta krizin sonlanma şeklini hiç mi hiç beğenmediğimi de daha üç gün önce aktarmıştım. Çünkü krize yol açan sorunların nerede ise hiçbirine müdahale edilmemişken, krizin yol açtığı hasarları yamama hamleleri çok ön plana çıkmıştı. Bu kriz bu şekilde bitemez; bitmemeli de…

Ama bu düşünceler finansal piyasalarda yükseliş hareketinin bittiği anlamına gelmemelidir. Hatta cuma günü bizim piyasalar tatile girdiğinde yeni bir ralli hareketinin başlayabileceğini gösteren önemli gelişmeler yaşandı.

Amerika''da DOW endeksini kriz sürecinde finansal piyasa hareketleri açısından yakından izlemekteyim. DOW endeksinin 8.600''ün üzerine çıkma cabası nerede ise ABD''de bile piyasaların kapanış saatlerinde geldi. Bu harekete ek olarak dolar son iki günde avro karşısında 1,38''den 1,42''ye yol alması da önemli bir başka gelişmeydi.

Piyasalarda yeni bir ralli hareketine yönelik işaretler artarken, piyasalar arasındaki uyumda ise yine çelişkiler öne çıkmaya başlıyor. Her şeyden önce bu ralli doların tahtını sarsacak bir hareketi işaret ediyor. Tahtı sallanan dolardan dolayı altın talebi de hızla artarak yeni rekorları kırmaya aday bir görünüm ortaya çıkıyor.

Aslında sözün özünü söylemek gerekirse kısaca söyleyelim: Küresel ekonomik düzeni felakete taşıyan “finansal hâkimiyet” yeniden hortlama peşinde koşuyor. Oysa küresel krizden gerçek anlamda çıkılması için tam da bu “finansal canavarın” evcilleştirilmesi gerekiyordu.

Küresel krizin ilk işaretlerini aldığımız 2007 yılının ikinci yarısında okuyucularımıza bu köşede sürekli şu noktayı vurguluyorduk: Emtia fiyatlarındaki hızlı artışın büyük kısmının finansal işlemlerden beslenmesi karşısında, bu fiyatları taşıyabilecek bir reel ekonomik ortam yoktur. Bu durum tüm dünyayı krize doğru taşımaktadır.

Nitekim 2008 yılının ortasına kadar yaşanan bu vahşi finans hareketi hiç azımsanmayacak bir reel ekonomik yıkıma zemin hazırlamıştı.

Bugün ne oluyor? İşte gerçek sorunun cevabı burada yatıyor. Krize karşı önlem olarak faizleri çok hızlı indiren ve piyasalara inanılması güç miktarda likidite enjekte eden gelişmiş batı ekonomileri, yeniden finansal esarete doğru yol alıyor. Adeta para içerisinde yüzmeye başlayan, rant yatırımı için her yerde pazar arayan finansal kuruluşlar sadece bir yıl sonra yeniden sahnenin önüne geçmeyi başardılar.

Oyun yine aynı; sahne yine aynı ama sadece şiddeti değişik olabilir. Ve kısaca söylemek isterim ki, bu finansal ralli ne kadar yükseğe çıkar ise çöküşü de o kadar yıkıcı olabilir. İnşallah ve umarım ki DOW 10 bin sınırını aşamaz.

Herkes haddini bilmelidir.