Yazarlar Siyaset ahlaka, ahlak siyasete dahildir

Siyaset ahlâka, ahlâk siyasete dahildir

Ömer Lekesiz
Ömer Lekesiz Gazete Yazarı

Hayata dair her ilişki siyaset kelimesiyle tanımlanır, çünkü hayat bir ilişkiler toplamıdır ve ilişkiler kurgulanmayı gerektirir.

İlişkilerin kurgulanma (siyaset) esasının (tarzının, normunun) belirlenmesini ise ahlâk yoluyla gerçekleştiriyoruz.

MAKALEYİ SESLİ DİNLEMEK
İÇİN TIKLAYIN
Ömer Lekesiz : Siyaset ahlâka, ahlâk siyasete dahildir
Haber Merkezi 05 Haziran 2018, Salı Yeni Şafak
Siyaset ahlâka, ahlâk siyasete dahildir yazısının sesli anlatımı ve tüm Ömer Lekesiz yazılarının sesli anlatımı Yenisafak.com Yazarlar Sesli Makale Köşesinde!


Dolayısıyla siyaset, ahlâkı belirleyen bir müessese olduğu kadar, aynı zamanda ahlâk tarafından da belirlenen bir müessese olmakla hayatın merkezinde yer alıyor. Bundandır ki, ahlâkı ihtiva etmeyen bir siyaset normal görülmediği gibi, siyaseti güzel (sahih) şekillendirmeyen bir ahlâk da normal görülmüyor.

Siyaset ve ahlâkın bu yanına mahsus en büyük kaydî birikim ise bizde bulunuyor. Gerek elyazması, gerekse tabedilmiş kitapların sayısı oldukça fazla.

Siyasetnameler ana başlığı altında toplanan nasîhatü’l-mülûk, âdâbü’l-mülûk, tuhfetü’l-mülûk, ahlâku’l-mülûk, enîsü’l-mülûk, nasîhatü’l-vüzerâ, tuhfetü’l-vüzerâ, mir’âtü’l-vüzerâ türü eserler kütübhanelerin raflarını doldurduğu gibi, Müslüman dünyadaki ilk siyasetname olarak kabul edilen Hz. Ali’ye ait: Nehcü’l-Belâga’dan Yûsuf Has Hâcib’in Kutadgu Bilig’ine, Necmeddîn-i Dâye’nin Mirsâdü’l-İbâd – İrşâdü’l-Mürîd ile’l-Murâd’ına hatta cenknamelere, hamzanemelere… varıncaya kadar devasa bir miras elimizin altında bulunuyor.

“Elimizin altında bulunuyor” derken biraz mecaza yaslandığım doğrudur.

CHP’nin yakmalarından, hurda kâğıt cinsinden Bulgaristan’a satmalarından kurtulanlar kütüphanelerimizde mevcut.

Ancak bu da öyle bir mevcudiyet ki, CHP’nin bu kitaplara yönelik fiziki tecavüzüne rahmet okutan ikinci (belki de birinci) zulmü nedeniyle söz konusu kitaplar, bundan on yıl evveline kadar ancak Osmanlıca bilen ilgililer ve akademisyenler tarafından okunabiliyordu. Diğer bir söyleyişle, geçmişte herkesin elinin altında bulunan o kitaplar, alfabe değişikliği nedeniyle şimdi ancak sınırlı sayıdaki uzmanların bilgilerine ve ilgilerine açıktı.

Neyse ki, devlet Osmanlı Türkçesi’yle barıştı da, CHP’nin basılmasına ve açıkta okunmasına zinhar izin vermediği kitaplar cümlesinden kimi siyasetnameler de kütüphanelerin tozlu raflarından alınarak yeni alfabeyle yayımlanmaya başlandı.

Bir mirası temellendireyim derken, asıl konuyu kaçırmış olmayayım.

Ahlâkın siyasete, siyasetin ahlâka etkisini siyasetnamelerde görebileceğimiz gibi, doğrudan ahlâk kitaplarında da görebiliriz.

Müslümanın ahlâkı Nebevî ahlaka uygun olmalıdır ki, Nebî’nin (sav) ahlâkı da Kur’an ahlakıdır. Hâl böyle olunca ahlâk kitaplarının yazarları siyaseti şeriatın çerçevesinde değerlendirmişlerdir.

Adudüddîn el-Îcî’nin (v. 1355) Ahlâk-ı Adudiyye’sinin şârihlerinden İsmâil Müfîd İstanbulî, Şerhu’l Ahlâki’l-Adudiyye’sinde, din/peygamber, ahlak ve siyaset ilişkisini şöyle temellendirmektedir:

“Her toplumsallaşma ve yardımlaşma şehir siyaseti denilen büyük bir yönetime ihtiyaç duyar. Bu siyaset üç husus üzerinde yükselir: (1) din adı verilen, dinî ve dünyevî hükümleri, dünya ve ahiret için gerekli olan şeyleri kapsayan ilahî bir yönetim, rabbanî bir kanun. Bu şeriat ve milledir. Filozoflar tarafından namus-ı ekber olarak adlandırılır. Bunu bir tebliğ eden olmalıdır. O da Allah (cc)’ın halifesi olarak gönderilmiş peygamberdir. Aristo onların hakkında şöyle der: ‘Onlar Allah’ın yardımına en çok mazhar olmuş kimselerdir.’ Hükümet ise insanlar arasındaki düşmanlıkları gidermek içindir. Çünkü insanların çoğu iyiliğe ve kötülüğe hazır bulunsalar da bazıları tabiatları itibariyle kötüdürler, bunda insanıyla ciniyle tüm yaratılmışlar için büyük bir zarar olsa da sadece kendi faydalarını düşünürler. Onlardan iyi olanlar azdan azdır. Bu yüzden bu zamanda iyilerin kimseye zararı ve faydası dokunmayan kimseler olduğu söylenmiştir.” (Ahlak-ı Adudiyye, çeviri: Selime Çınar, TÜYEK Başkanlığı Yayınları, İstanbul 2014)

Yeni siyasi seçimde, kendi adıma bir seçimde bulunacağım.

Bu seçimi, laik, sosyal, demokratik, üniter Türkiye Cumhuriyeti’nde yaşadığımı unutmaksızın, kendi inancıma mahsus bir ahlâkın içinde durarak yapmam benim hakkımdır.

Adayların nitelikleri, seçilme ilke, şart ve süreçleri inandığım şeriata göre değil, laik ve demokratik usullere göre belirlendiği için, seçime katılmayabilirim.

Ancak millet ve devlet kaygısı güden biri olarak, malum şartlarda bir oy’la da olsa kimi ferdi ve toplumsal olumsuzlukları önleyebileceğim kanaatiyle, seçime katılmaya mecburum.

Bu durumda kimi seçebilirim?

Öncelikle kendi inancımdan olanı seçerim.

Yetmez, kendi inancımdan olup da benimle aynı zihniyete sahip olanı seçerim.

Yetmez, en geniş manada milletimin derdiyle dertleneni seçerim.

Yetmez duada, dilekte, acıda, tasada, sevinçte, neşede benimle aynı dili konuşanı seçerim.

Ya da şöyle söyleyeyim: Müslümanlara zulmetmiş ve halen zulmetme hırsıyla yanıp tutuşan bir zihniyete mensup olanı; hangi gerekçeyle olursa olsun bunlara destek vereni seçemem.

Eli kadeh tutan birini seçemem.

Dine düşman oldukları halde, salt oy için dindarlara şirin görünmeye çalışan sahtekârları ise asla ve asla seçmem.

Kısaca, benden olmayanı seçmem; sizlerin de seçmeyeceğinize inanıyorum.

Çünkü siyaset ahlâka, ahlâk siyasete dâhildir.

  • Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018 Genel Seçim
  • YSK Seçmen Sorgulama, nerede oy kullanacağım?
  • YSK Yurtdışı Seçmen Sorgulama
  • Adana Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Adıyaman Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Afyon Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Ağrı Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Amasya Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Ankara Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Antalya Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Artvin Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Aydın Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Balıkesir Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Bilecik Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Bingöl Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Bitlis Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Bolu Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Burdur Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Bursa Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Çanakkale Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Çankırı Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Çorum Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Denizli Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Diyarbakır Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Edirne Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Elazığ Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Erzincan Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Erzurum Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Eskişehir Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Gaziantep Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Giresun Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Gümüşhane Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Hakkâri Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Hatay Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Isparta Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Mersin Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • İstanbul Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • İzmir Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Kars Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Kastamonu Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Kayseri Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Kırklareli Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Kırşehir Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Kocaeli Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Konya Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Kütahya Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Malatya Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Manisa Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Kahramanmaraş Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Mardin Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Muğla Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Muş Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Nevşehir Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Niğde Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Ordu Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Rize Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Sakarya Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Samsun Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Siirt Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Sinop Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Sivas Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Tekirdağ Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Tokat Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Trabzon Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Tunceli Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Şanlıurfa Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Uşak Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Van Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Yozgat Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Zonguldak Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Aksaray Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Bayburt Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Karaman Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Kırıkkale Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Batman Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Şırnak Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Bartın Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Ardahan Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Iğdır Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Yalova Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Karabük Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Kilis Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Osmaniye Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Düzce Cumhurbaşkanlığı Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018 Genel Seçim
  • YSK Seçmen Sorgulama, nerede oy kullanacağım?
  • YSK Yurtdışı Seçmen Sorgulama
  • Adana Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Adıyaman Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Afyon Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Ağrı Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Amasya Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Ankara Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Antalya Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Artvin Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Aydın Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Balıkesir Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Bilecik Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Bingöl Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Bitlis Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Bolu Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Burdur Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Bursa Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Çanakkale Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Çankırı Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Çorum Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Denizli Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Diyarbakır Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Edirne Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Elazığ Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Erzincan Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Erzurum Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Eskişehir Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Gaziantep Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Giresun Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Gümüşhane Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Hakkâri Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Hatay Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Isparta Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Mersin Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • İstanbul Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • İzmir Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Kars Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Kastamonu Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Kayseri Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Kırklareli Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Kırşehir Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Kocaeli Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Konya Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Kütahya Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Malatya Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Manisa Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Kahramanmaraş Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Mardin Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Muğla Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Muş Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Nevşehir Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Niğde Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Ordu Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Rize Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Sakarya Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Samsun Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Siirt Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Sinop Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Sivas Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Tekirdağ Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Tokat Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Trabzon Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Tunceli Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Şanlıurfa Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Uşak Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Van Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Yozgat Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Zonguldak Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Aksaray Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Bayburt Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Karaman Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Kırıkkale Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Batman Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Şırnak Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Bartın Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Ardahan Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Iğdır Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Yalova Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Karabük Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Kilis Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Osmaniye Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Düzce Genel Seçim Sonuçları 24 Haziran 2018
  • Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.