Birinci basamakta proaktif taramalar, anne–çocuk sağlığında tarihi başarılar, MHRS’de erişim kolaylığı, güçlü insan kaynağı, deprem bölgesindeki dev yatırımlar ve yerli sağlık teknolojilerindeki atılımlarla Türkiye, “Sağlıklı Türkiye Yüzyılı” vizyonunda dünyaya örnek olacak yeni bir seviyeye çıkıyor.
Türkiye, sağlıkta dünyaya örnek olan dönüşümünün ikinci fazına giriyor. Sağlık Bakanlığının “Sağlıklı Türkiye Yüzyılı” vizyonu, ‘koruyan, geliştiren ve üreten’ sağlık olmak üzere üç temel ilke üzerine kuruldu. Bu üç ayaklı model, yalnızca hizmet sunumunda değil, dijitalleşmeden yerli üretime, birinci basamaktan ileri teknoloji sağlık yatırımlarına kadar tüm alanlarda Türkiye’yi yeni bir düzeye taşıyor.
HASTALIK OLUŞMADAN ÖNLEME DÖNEMİ
Birinci basamak sağlık hizmetleri, reformun merkezine yerleştirildi. Aile hekimliği sistemi yeniden yapılandırıldı ve proaktif bir modele geçildi. Son 1 yılda 35 milyon vatandaş kronik hastalık taramasından geçti. 7,3 milyon vatandaş yeni tanı aldı, hastalıklar erken dönemde tespit edildi. Aile Sağlığı Merkezlerine sadece 2025’in ilk 10 ayında 374 milyon başvuru gerçekleşti. 3 milyon gebe, 2,1 milyon bebek ve 1,1 milyon çocuk düzenli izlem programlarına alındı.
KRONİK HASTALIKLAR ERKEN TEŞHİS
Aile hekimleri artık, 11 kronik hastalığın tamamını izleyebiliyor, bin 859 ilacı yazabiliyor, pek çok raporu kendileri düzenleyebiliyor. Bu dönüşüm sayesinde bir yıl içinde 65 milyon hastane başvurusu, aile hekimliklerince karşılandı.
ANNE–ÇOCUK SAĞLIĞINDA TARİHİ BAŞARILAR
Türkiye, anne ve bebek ölümlerinde OECD ülkeleri ile aynı bandı yakalama yolunda büyük ilerleme kaydetti. Anne ölüm oranı, 2002’de 64 iken 2024’te 11.5’e geriledi. Bebek ölüm hızı 2002’de binde 31.5 iken 2024’te binde 8.9’a geriledi. “Normal Doğum Eylem Planı” ile uzun yıllardır artış eğiliminde olan sezaryen, 1 yılda yüzde 12,3 azaldı. 3 bin 400 koordinatör ebe ve
bin 524 gebe okulu ile doğum öncesi destek sistemi büyüdü.
SAĞLIKTA ERİŞİM
MHRS’de yapılan iyileştirmeler sonucunda, 81 ilde, 79 branşın 72’sinde aynı gün randevu alınabiliyor. Aile hekimleri artık hastaları adına tüm hastanelerden randevu oluşturabiliyor. MHRS ile günde ortalama 1,7 milyon hastaya randevu veriliyor. Aile Sağlığı Merkezleri, Sağlıklı Hayat Merkezleri ve hastaneler dijital olarak entegre edildi. Sağlıklı Hayat Merkezlerinde diyetisyen, fizyoterapist, psikolog, sosyal çalışmacı ve çocuk gelişimciler tarafından tamamen ücretsiz hizmet sunuluyor.
MOBİL HİZMET
Köylere ve kırsala ulaşan gezici sağlık hizmetleri ile, son 1 yılda 5,5 milyon vatandaşa yerinde hizmet verildi. Otizm taramaları, Hastalık Yönetim Platformu üzerinden aile hekimlerine açıldı.
SİSTEMSEL GÜÇLENME
Sağlık personeli kapasitesi güçlendi. 2024 Temmuz sonrası, 14 bin 970 uzman hekim dahil toplam 99 bin 567 yeni sağlık çalışanı istihdam edildi. Türkiye’nin sağlık ordusu, 61 bin 623 pratisyen, 111 bin 580 uzman hekim, 334 bin 276 hemşire ve ebe olmak üzere toplam 1 milyon 470 bin 757 sağlık çalışanı ile kesintisiz hizmet ediyor.
23 YILDA 794 YENI HASTANE
Kamu hastanelerindeki yatak kapasitesi 173 bine yükseldi. Nitelikli yatak sayısı 7 binden 122 bine çıkarak 18 kat arttı. Ağız ve Diş Sağlığı (ADS) alanında 137 merkez ve 45 hastane hizmet veriyor. 2025’in ilk 10 ayında 4 milyon 600 bin ameliyat yapıldı. Evde sağlık hizmeti ile toplam 3 milyon 237 bin hastaya ulaşıldı. Palyatif bakımda 100 bin hastaya destek sunuldu.
İLAÇTA ITHALATTAN IHRACATA
Kuduz ve maymun çiçeği aşılarında preklinik süreç tamamlandı. Hepatit A, verem ve pnömokok dâhil 13 aşıda ilerleme kaydedildi. 2025 itibarıyla 186 ülkeye ilaç ihracatı gerçekleştirildi. Klinik araştırma ve ruhsat süreçleri tamamen dijitalleşti.
