Orta Doğu'da bölgesel güç dengeleri baştan aşağı değişirken, ABD basınında yer alan çarpıcı bir analiz Ankara ve Riyad hattındaki gelişmelere ışık tuttu. ABD merkezli savunma haberleri platformu Defense Post, Türkiye ile Suudi Arabistan arasında giderek derinleşen savunma sanayii ortaklığını mercek altına aldı. ABD'li gazeteci Charbel A. Antoun imzasını taşıyan dikkat çekici yazıda, bu stratejik yakınlaşmanın sadece sıradan bir ticaret değil, aksine "geri dönüşü olmayan bir savunma ekosistemi" olduğu vurgulandı. Analize göre, iki ülke arasında kurulan bu yeni güç denklem, İsrail'in yıllardır güvendiği teknolojik üstünlüğünü temelden sarsma potansiyeli taşıyor.
ABD merkezli savunma ve güvenlik haberleri platformu Defense Post, Türkiye ile Suudi Arabistan arasında giderek derinleşen savunma sanayii iş birliğini mercek altına aldı. ABD’li gazeteci Charbel A. Antoun imzasıyla yayımlanan dikkat çekici analizde, bu ortaklığın Tel Aviv yönetiminde neden olduğu asıl endişe kaynağı net bir şekilde ortaya konurken, bölgede yeni bir "güç makinesinin" inşasına çoktan başlandığı vurgulandı.
Sessiz ilerleyen güç: "İsrail'in yeni rakibi"
Antoun’un kaleme aldığı analizde, Ankara-Riyad hattında atılan adımların Orta Doğu'daki güç dengelerini sarsabileceğine dikkat çekildi. Bölgedeki kritik değişimlerin “büyük bir tantanayla gelmediğini, sessiz ama derin ilerlediğini” ifade eden yazar, mevcut durumu şu sözlerle özetledi:
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın son Riyad temaslarına da değinen Antoun, bu görüşmenin arka planındaki stratejik önemi şu alıntıyla vurguladı:
“Erdoğan'ın bu ayın başlarında Riyad'a yaptığı ziyaret, rutin bir diplomasi ziyareti olarak nitelendirildi. Ancak bana kalırsa durum hiç de öyle değildi. Suudi Arabistan ve Türkiye çok daha önemli bir şeye işaret etti: Camp David Anlaşmaları'ndan bu yana OrtaDoğu'nun en önemli askeri ortaklığının sessizce kurulması ve bu ortaklığın tamamen Washington'ın yörüngesinin dışında kurulması”
Basın toplantısı değil, üretim sahası: "Endüstriyel entegrasyon"
İki ülke arasında bir “endüstriyel entegrasyon” sürecinin filizlendiğine dikkat çeken ABD'li gazeteci, asıl kritik gelişmelerin sahada yaşandığını belirterek modern askeri gücün temellerinin nasıl atıldığını şöyle aktardı:
“Yüzlerce anlaşma imzalanmasına gerek de yoktu. Bunun yerine endüstriyel entegrasyon ortaya çıktı: fabrikalar, tersaneler, ortak üretim hatları ve teknoloji transferi. Bunlar modern askeri gücün temelleridir ve Suudi Arabistan ile Türkiye şu anda bunları birlikte hızla inşa ediyorlar.”
Analizin en dikkat çeken kısımlarından biri de Türkiye'nin 5. nesil savaş uçağı KAAN ile ilgili oldu. Suudi Arabistan'ın projeye yatırım yapmayı ciddi olarak düşündüğü ve imzaların her an atılabileceği belirtilirken, Riyad'ın bu adımının “on yıllarca süren neredeyse tamamen Batı bağımlılığından stratejik bir ayrılışı işaret ettiğini” ifade edildi.
Washington'ın kör noktası ve Tel Aviv'in gerçek endişesi
Yıllarca savunma planlamasını İran'ın vekil güçleri ve füze sistemleri üzerine kuran İsrail'in, bu yeni denklemi hiç hesaba katmadığı öne sürüldü. Analize göre Tel Aviv için tablonun oldukça karmaşık olduğu şu tespitlerle ortaya kondu:
“İsrail için sonuçlar karmaşık. Endişenin asıl nedeni yakın bir çatışma değil, yapısal bir değişim: Türkiye gibi güçlü bölgesel bir aktörün, Washington'ın geleneksel denetim mekanizmalarının ötesinde havacılık ve denizcilik yeteneklerini hızlandırması”
ABD'nin bu yapısal değişimi okuyamadığını belirten Antoun, Türkiye'nin sağladığı esnek avantajlara şu sözlerle dikkat çekti:
"Geri dönüşü olmayan ekosistem"
Türk insansız hava araçlarının dünya çapındaki savaş alanlarında yarattığı değişime de atıf yapılan haberde, Suudi Arabistan ile kurulan ortaklığın basit bir ticaret olmadığının altı çizildi:
“Bunlar bir alıcı-satıcı ilişkisinin değil, bir savunma ekosisteminin bileşenleridir. Bir kez kurulduktan sonra geri dönüşü olmaz. İsrail ve ABD’nin bunu göz ardı etmemesi gerekiyor”
Ortadoğu'da başlayan bu yeni dönüşüm sürecinin dengeleri ne yönde değiştireceği ise analizin kapanışında şu vurucu cümlelerle özetlendi:
