Şiirin 'İkindi vezni'

Mehmet Erdoğan, ikinci kitabı "İkindi vezninde gelişler" (Dergâh yay./48 say./İst./1999) ile, şiir serüvenini sürdürüyor. Daha önce şairin bir de 'deneme' kitabı yayınlanmıştı: Sübjektif yazılar.. Gerek Sübjektif yazılar'daki gerekse dergilerdeki denemeleriyle, Erdoğan'ın, şiir ve şiirin sorunları üzerine düşündüğünü, şiir çevrelerini ilgilendiren kimi iddia ve görüşlerini ifade ettiğini biliyoruz. İkindi vezninde gelişler'de Mehmet Erdoğan'ın hedeflediği ve çerçevelemek istediği şiir dünyası, kendini bulduğu oranda, 'ortalama' bir dil duygusunun kazanımları olarak ağırlığını hissettiriyor. Bu hususta bir adım daha atarsak şunu söyleyebiliriz: 'Şiir dili'nin şair nezdinde oturuşmuş yapısı ve bu yapının 'şiir arayışı'na dönük yönüyle şiirde bulduğu ortam; belli ki, hem Mehmet Erdoğan için 'yeterli' sesleniş ve yankıyı haiz, hem de kendini gerçekleştirerek korunduğu sığınağı terketmekten uzaklaşmayı göze alamayacak kadar 'gerekli'.. Geleneksel ifade ve ses kalıplarından da beslenmeye çalışan ("Hayret makamında" gibi) şair, 'yenileyici' bir ritm tutturamaması dolayısıyla, genel olarak kitabına hakim söyleyiş biçimi bakımından bir 'bedel' ödüyor: Artık rengi soluklaşmaya yüz tutmuş ve yer yer anonim bir şiir söyleminin sınırlarıyla çevrelenmek! Kendi içinde hamleci olmaktan kaçınan ve yaygın söyleyiş formatlarına sıkı sıkıya bağlı her şiir dilinin, şair kimliğini muhtemel farklılıklardan ve özgün şiir eksenlerinden mahrum bıraktığını düşünüyorum. Nitekim bu olgu, Mehmet Erdoğan şiirini de sarmalıyor ve onun, dönemi göz önüne alındığında, belirgin/ayırd edilir bir şiir çizgisine sahip olmasının önünü tıkıyor. Sanıyorum şu mısralar, meramımı daha iyi anlatmak için seçilebilecek örneklerin başında geliyordur: "Aç kapıyı ben geldim şerbet içmeye geldim/Başım koymaya geldim yüzüm sürmeye geldim/Pişmanlık köprüsünden kanat çırpıp uçmak için/Aşka geldim umuda geldim isyana geldim" (Yüzler ve sözler).. "Bak bu senin eskimeyen o ilk yüzün/Çocuklar çocuk gibi anneler anne gibi/(...)/Sonra akşam bildiğimiz kadar akşam" örneğinde de hissedilebileceği gibi, şiir üzerine düşündüğü ve ikinci şiir kitabını bütünleyip şiir çevrelerinin karşısına yeniden çıktığı hâlde; Mehmet Erdoğan, hâlâ, şiirini gölgeleyebilecek 'tanıdık' söyleyiş tarzlarını kullanmaktan çekinmiyor. Bana göre, Mehmet Erdoğan'ın şiirsel yöneliminin ana gövdesinin sözünü ettiğim veçhesi, kendisine, dilin varolan imkânlarını ve kullanım biçimlerini, şiirinin taşınabileceği aşamalar açısından atıl bırakıyor ve dilin bizatihî kendisi, şiirin dolaşım alanlarında yeterince 'uyarıcı' bir işleve dönüşemiyor. Ses, müzik ve genelde yapı sorununu 'çözmüş', lirizmin kapılarında konaklayacak bir duyarlığı benimsemiş olan bir şairin; şiirini daha sahih kulvarlara açması gerektiğini söylemek, her hâlde yanlış olmaz. Şunu da: Mehmet Erdoğan, bu çalışmasıyla, ilk kitabındaki şiir çizgisini aratacak gibi görünüyor!.