İlk Atlas ek şiirlerle tekrar yayınlandı

Bir şairin ilk kitabı, sadece çıktığında değil her zaman için heyecan vericidir. Daha sonra şairin daha iyi kitapları çıkabilir. Ancak bu bile ilk kitapların verdiği o daimi heyecana zarar vermeyi başaramaz. Çünkü şair ilk imgelerinin, ilk mısralarının peşinde kurar bir şiir dünyasını. Bu yüzden de şair önceliklerini, kendisine şiir yazdırtan dertlerini en yalın, en saf halleriyle ilk kitabında muştular. Sonrası teferruattır diyecek cür'ette değilim elbette. Ancak müjde taşıyan bir ilk kitap gibisi de yoktur. Bu noktada sözü sadedine ulaştırmakta fayda var elbette. 'İlk Atlas' uzun yıllar şair Cahit Koytak'ın ilk ve tek kitabı olarak kalması sebebiyle özel bir öneme sahip. Timaş Yayınları kitabı Koytak'ın dâhil ettiği ek şiirlerle bir kez daha yayınlayarak 'ilk kitap' heyecanını daha da zenginleştirdi.

Belki de en baştan başlamak gerek. Mesela kitabın epigrafı olarak seçilen Tâ-Hâ suresinin 18. ayetinden. Hz. Musa'nın sihirbazların kendini ispatlamak için ortaya çıkardıkları yılanları yutan asasını anlatttığı ayetinden. “Bu benim asam,/ bu benim değneğim/Dayanırım ona;/ Onunla davarıma/ yaprak silkelerim (Ve meyve çocuklarıma)” Bir anlamda Cahit Koytak'ın şiire verdiği anlamı görebiliriz bu epigraftan. Koytak için şiir dünyayı anlamak ve anlamını paylaşmak için bir araç işlevini görüyor.

İlk kitabının adının İlk Atlas olması ise bu yüzden manidar. Zira İlk Atlas çocukların okulda dünyayı bir harita aracılığıyla tanıması için kullandığı ilk kitap. Hem naif hem de temiz bir bakışla dünyaya yönelen şairin deruni ama gündelik hayattan, yosulluklardan, yoksunluklardan kopmadan çizdiği bir İlk Atlas ile karşı karşıyayız. Söylemek istediğini olabildiğince doğrudan ifade etmeyi tercih eden, süsten, şatafattan, gürültüden uzak bir edası var Cahit Koytak'ın. Fazla düşmeyen, hızlı yükselişlere tevessül etmeyen bir sesle konuşuyor. Onun şiirinin ritmi nabza benziyor ama şiiriyle her nabza 'şerbet' vermiyor, hakikatin varlığını hissettiriyor. Zannediyorum ki bütün bu söylediklerimi Futbol Oynayan Çocuklar şiirinden yola çıkarak daha somut bir şekilde ifade edebilirim. “Umulmadık goller peşinde” olan yoksul bir mahallenin çocuklarının başına gelen yağmurun bütün gollerini yutması, yani hüsrandır.

Şiirlerinde en az “ben” diyen şairler araştırılsa Cahit Koytak'ın ismi ilk üçe girerdi muhakkak. Şiirlerinde anlattığı insanlar kâh günlük hayatın sıradan 'kahramanlarıdır' kâh bir roman karakteri. Futbol oynayan çocuklar, daktilo kız, bir avuç dolusu aspirin içen kızlar, son Osmanlı… Bu karakterlerden sadece bazıları…

Cahit Koytak'ın 'yaşamış' insanlara hitaben yahut ithafen yazdığı yahut onlardan ilham alarak kaleme aldığı şiirler var. 'İlk Atlas'ın eski baskısındaki dört şiiri merhum Cahit Zarifoğlu için mesela. Yeni baskıdaki eklerde Zarifoğlu için beşinci bir şiir var. İlk dört şiir merhum Zarifoğlu'nun vefat ettiği 1987'de beşinci şiir ise 2009'da kaleme alınmış.