TR
EN
AR
FR
RU
UR
Yeni dış politika açılımı ve koordinasyon
GEÇEN
yazımızda Türkiye'nin şu ana kadar ihmal edegeldiği Asya, Afrika, Pasifik ve Latin Amerika gibi bölgelere açılma zarureti üzerinde durmuştuk. Bugün de böylesi bir yeni açılımın asgari gerekliliklerini ortaya koymaya çalışacağız. Dış politikasını belli bir bölgeye inhisar ettirmiş ülkelerde dış politika yapımı ile ilgili belli alışkanlıklar ve teamüller gelişir. Dış politika yapımcıları ve uygulayıcıları çoğu zaman dünyayı bu alışkanlıkların oluşturduğu bir sis perdesinin arkasından görürler. Bu alışkanlıkların dışına çıkan her adım bu alışkanlıkların gereğini yapmak üzere yetiştirilmiş dış politika bürokrasisinde tedirginlikler ve tepkiler doğurur. Bürokrasinin en önemli unsuru olan statü sürdürme çabası, dış politikayı yürütmekle görevli diplomatik elitte yeni dış politika arayışlarının aşırı dozda risk ürettiği konusunda bir genel kaygının uyanmasına yol açar. Avrupa'daki bazı büyükelçilere atfen basma yayılan diplomatik uyarı nitelikli tepkiler bu açıdan normal kabul edilmesi gereken bir gelişmedir. Yine de bu tepkiyi doğuran iletişim eksikliğinin giderilmesine yönelik tedbirler zamanında alınamazsa dış politika yapımcıları ile uygulayıcıları arasında ciddi bir uyumsuzluk doğar ki, bu dış politikadaki koordinasyonun ciddi darbeler yemesine yol açar.
Siyasi irade gücünü sahip hükümet ile diplomasi çevreleri arasındaki iletişimsizlik, dış politika yapımının toplumsal mesuliyetini üstlenmiş seçilmiş siyasi kadrolar ile bu politikayı hayata geçirecek olan atanmış diplomatik kesim arasında belli bir anlayış farklılaşmasına yol açabilir. Yeni dış politika arayışlarına girmiş bulunan bir ülkenin önündeki en önemli engellerden birisi bu anlayış farklılığının doğuracağı uyumsuzluktur. Bu engelin aşılabilmesi ve yeni dış politikanın eskinin müsbet unsurlarını da sürdürerek devreye sokulabilmesi, gerek bu kesimler arasında gerekse bu kesimler ile kamuoyu arasında sağlıklı ve hissi tepkilerden uzak bir iletişimin kurulabilmesi ile mümkün olabilir. Son Afrika gezisine yönelik medyatik tepkilerin oluşturduğu gergin atmosferin en büyük tehlikesi, bu farklılaşmanın abartılarak devlet organları ve kamuoyu arasındaki pergelin gittikçe açılmasıdır ki bu yeni dış politikadan beklenecek avantajları asgari düzeye indirebileceği gibi, eski dış politikanın temel dapanak noktalarını da sarsarak ülkenin bir diplomatik boşlukta kalmasına da yol açabilir. Gensoru oylamasından sonra hükümetin dış politikasının en azından Meclis nezdinde yeniden güven kazanmasından sonra bu konuda ilgili çevrelerin kendi kısır tepki ve kaygılarının ötesinde daha sorumlu bir davranış içine girmeleri gerekmektedir. Bir siyasi sistemin işleyişinde normal kabul edilebilecek düzeyde kalan anlayış farklılıklarının resmi çerçeveli ideolojik bir düzleme çekilerek kalıcı kutuplaşmalara yol açmasının özellikle dış politikada uzun dönemli menfi sonuçlar doğuracağı unutulmamalıdır.
Yeni bir dış politika açılımının sağlanması her şeyden önce geniş kapsamlı bir hazırlık, zamanlaması iyi yapılmış bir planlama, yapımcı ve uygulayıcılar arasında kurulmuş sağlıklı bir koordinasyon ve dış politikaya kamuoyu desteği sağlayacak bir iç politika yapılanması gerektirir. Bu unsurların önemi ve oluşum şartlarını da bir başka yazıda ele alalım.
Yorumlar
Sırala:
Canlı
Bu yorumu Spam olarak bildirdiniz. Talebiniz değerlendiriliyor.