Sadece partiler değil siyasetin kendisi anlamsızlaşıyor

Anayasa''da demokrasinin temel kurumları olarak anılan siyasal partilerin giderek nasıl anlamsız ve işlevsiz hale geldiğini siz de gözlemektesiniz. Partilerin demokratik bir siyasal rejimdeki temel işlevlerinden haberdar olmak için siyaset bilimi okumuş olmak gerekmiyor. Eğer sosyal ve siyasal olaylara ve gelişmelere karşı biraz duyarlı iseniz partilerin temel işlevlerini farketmiş olmanız gerekir.

Demokratik sistemleri diğerlerinden farklı kılan en önemli özelliğin partilerin varlığı ve meşru çalışma ortamı bulmalarıdır. Vatandaşlar ellerindeki egemenlik yetkilerini partiler vasıtasıyla kullanırlar. Taleplerini partiler yoluyla ifade ederler. Vatandaşların talep ve isteklerini alan partiler, ister iktidarda olsun isterse muhalefette olsun, belli bir sıralamaya tâbi tutar, iktidarın anlayacağı şekilde formüle eder ve ilgili yerlere ulaştırmaya çalışırlar. Vatandaşın isteklerinin takipçileri olurlar. Böylece toplumla iktidar arasında iletişim kanalı oluştururlar.

Vatandaşların isteklerini ve taleplerini ifade etmek için partilerin dışında da çeşitli araçlar mevcuttur. Ama bunlar arasında en müessir olanı ise partilerdir.

Bu açıdan toplumların siyasal hayatlarına bakıldığında en çok benimsenen, kabul gören parti vatandaşların isteklerinin yerine getirilmesinde başarılı olan partilerdir. Taleplere kulak tıkayan, iktidara ulaştıramayan, ulaştırsa bile takipçisi olamayan partiler toplumda pek taraftar bulamazlar.

Bu tasvir etmeye çalıştığımız sürecin normal bir demokratik düzen için geçerli olduğunu belirtmemiz gereksizdir. Belki de daha çok teorik bir bakıştır denebilir. Ülkemizde sadece bu açıdan siyasal partilere bakacak olursak nasıl bir karamsar tablo ile yüz yüze geldiğimizi görmek zor değil. Vatandaşların pekçok talebi ya meşru bir talep olarak algılanmıyor ya da iktidar tarafından cevaplanmıyor. Mesela sadece şu YÖK Başkanlığı''na yapılacak atamaya bakalım. Mevcut siyasal partilerin nerede ise hepsi bu konuda belli bir eğilimi ve talebi temsil ediyorlar. Hükümet içindeki partilerden MHP bu konuda ciddi angajmanlara girmiş durumda. Vatandaşlar partilere oy verirken bu konudaki taleplerini de dile getirdiler.

Ama sonuç ne oluyor? Bu konudaki toplum kesimlerinin talepleri nerede ise hiç ciddiye alınmıyor; güya vatandaşların bu konuda herhangi bir talebi ve eğilimi yokmuş gibi davranılıyor. Mesele YÖK Başkanlığı''na şunun veya bunun atanması değildir. Bu örnek olay nezdinde toptan siyasal sistemimizin değerlendirilmesi, siyasetin nasıl bittiğinin belirlenmesi, partilerin işlevlerinin kalmadığının gözlenmesi meselesidir.

İktidar olan partiler seçim meydanlarında vatandaşlara verdikleri sözlerini tutamayacak, vatandaşların taleplerini ciddiye alıp ona göre hareket edemeyecek, iktidardakiler toplum eğilimlerini ciddiye almayacaklarsa partilerin, demokratik sürecin, seçimlerin bir anlamı olabilir mi?

Geldiğimiz noktada vatandaşlar için anlamsızlaşan sadece iktidar veya muhalefetteki partiler değil toptan siyasetin kendisidir. Siyaset toplum sorunlarına çözüm üretemeyecekse, talepleri ciddiye almayacaksa siyasetle ilgilenmenin bir anlamı ve önemi olabilir mi?