Duyarlı meslek örgütlerine çağrı

Bu noktaya varacağı esasen belliydi; bütün korkum işin daha da dal budak salıp iyice içinden çıkılmaz bir hal alması... Meslek kuruluşları üç maymunları oynadıkça, medya itibarına yönelik darbelerin artarak sürmesi kaçınılmaz oluyor çünkü...

Neşe Düzel, bu hafta, içişleri bakanı Saadettin Tantan''la görüştü; konu "Polisin Taksim''deki hatası..." Ancak, Bakan Tantan, söz içindeki çürük unsurlardan polisin temizlenmesine geldiğinde şu görüşü dillendirmeden duramamış: "Basında da polisle işbirliği içinde suça bulaşmış insanlar var; ''Basın kendini temizliyor mu?'' diye sormak lâzım. Temizliyor mu? Köşe yazarları, ''Şurada şu ihaleye girdin, şunu aldın'' diye karşılıklı yazıyorlar. Bunlar sizin de bizim de arşivlerimizde var. Polis kendini temizlerken, medya neden kendini temizlemiyor? Bunlar hâlâ köşelerde muteber insan gibi duruyor..." (Radikal, 17 Nisan 2000).

Bu görüşü, içinden geldiği ve bugün başında bulunduğu kurumu savunma içgüdüsüne bağlamak isteyenler çıkabilir; ancak Saadettin Tantan''ın söyledikleri hepimizin yüzüne inen birer şamar. En fazla da, meslek örgütlerinde görevli olan gazetecilerin... Söyledikleri doğru çünkü; medyada polis (ve istihbarat örgütleri) ile içli dışlı kişiler var. Bunlardan "MİT''in numaralı ajanı" olduğu tespit edilen bir yazar gazetesinde ahkâm kesmeyi sürdürüyor; ya da bakan Tantan''ın deyimini ödünç alırsak, "Hâlâ köşesinde muteber insan gibi duruyor..."

Bu konu, "Dünyanın başka ülkelerinde de oluyor" denilip geçilemeyecek kadar önemli. Dünyanın her tarafında, istihbarat örgütleri gazetecilerden, gazeteciler de istihbarat örgütlerinden yararlanmaya çalışırlar. Bazı İngiliz gazetelerinin, 1960''ların başında, istihbarat örgütüyle işbirliğine giderek Endonezya''daki darbeye uluslararası destek sağladıkları şu günlerde günyüzüne çıktı. Bu doğru. Ancak, bizde, İçişleri Bakanı''nın, "Polisle işbirliği içinde suça bulaştıklarını" ileri sürmesiyle bir ''resmî görüş'' haline gelen ''al takke, ver külâh tarzı'' ilişki, dünyanın her tarafında ''iğrenç'' bulunur; suçüstü yakalananlar kulaklarından tutulup teşhir edilir. İlişki, onu kendi çıkarına kullanan polis ve istihbaratçının midesini bulandırdığı ve "Temizleyin bunları" temennilerine sebep olduğu halde, bu mesleğin içinden olanlar veya meslek örgütleri bizde sessiz kalıyorlar... Sessizlik sürdükçe, kalemi elinden alınması gereken kişi, hiç utanmadan, bir de mesleki ders vermeye kalkabiliyor.

Bu biraz daha devam ederse ne olur?

Ne olduğunun aslında yakın tanıklarıyız: Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel''in kayınbiraderi Ali Çetin Şener, kendisini eleştiren gazeteci Umur Talu''ya hakaret dolu, tehdit kokan bir cevap gönderdi. Talu''nun Milliyet''teki sütununda okuduğumuz mektup, bazı çevrelerde mesleğimizin saygınlığının ayaklar altında dolaştığını dışa vuruyor. Ali Şener, muhtemelen çevresinde tanıdığı ''gazeteci'' sıfatlı tipleri zihninde genelleştirerek, gerçekten ''mesleğimizin yüz akı'' bir yazara, "Çakal" ve "Sülük" gibi sıfatları yakıştırabiliyor...

İçişleri Bakanı Tantan''ın polisle ''işbirliği'' yapan gazetecilere saygı duymadığını Neşe Düzel''e içini boşaltırken söylediklerinden biliyoruz. Gazeteci çevresiyle içli-dışlı bir işadamı ve siyasetçi olan Ali Şener de büyük ihtimalle gözlemlerine dayanan bir tepkiyi ortaya koydu; onun da gazeteciler için olumlu hisler beslemediğini böylece öğrenmiş olduk. Dünya kurulalı beri değişmeyen kuraldır bu: Kullanılmaya razı olduğunda kullanan gözünde iğrençleşme sürecini de kendin başlatmış olursun...

Şimdi gelinen nokta acı, fakat esas acıyı daha fazla sessiz kalındığında hepimiz duyacağız. Kirlenmiş unsurları dışlayacak bir meslekî titizlik gösterilmesi gerekiyor. ''Temiz toplum'' talebini seslendirenlerin kendi pisliklerini saklama gayretleri toplumun dikkatinden kaçıyor mu sanıyorsunuz? Hayır, kaçmıyor...

''Basın meslek ilkeleri'' tespit etmek kolay Basın Konseyi Başkanı; ya da ''basın etiği'' konusunda ölçüleri belirlemek tek başına mârifet değil Gazeteciler Cemiyeti Başkanı... Zor olan ve esas mârifet, bizleri başı öne eğiklikten kurtaracak girişimleri başlatmak... Sizlerden bunu bekliyoruz.