AYM kararını "yok sayan" bir kayıtsızlık ve düzenleme

Birçok okurumun şimdi söz edeceğim gelişmelerden haberdar olduğunu sanıyorum. Bir dönem devlet memuru olarak çalıştıktan sonra istifa ederek daha sonra SSK''lı veya Bağ-Kur''lu olarak emekliliğe hak kazananların memuriyette geçen yıllarına tekabül eden “emekli ikramiyeleri”ni alıp alamayacakları konusundan söz ediyorum. Bu konu bir yıl önce Anayasa Mahkemesi''nden çıkan bir karar üzerine konuşulmaya başlanmıştı. Mahkeme 5 Haziran 2009 tarihli Resmi Gazete''de yayımlanan kararının yürürlüğe girişini 1 yıl ertelediği için, eğer 5 Haziran 2010 tarihine gelindiğinde TBMM tarafından hâlâ 2829 sayılı yasanın iptal edilen ibaresinin (“Son defa T.C. Emekli Sandığı''na tabi görevlerden ayrılan ve…”) yol açtığı “hukuki boşluğu dolduracak kanun tasarı veya teklifini öncelikle görüşüp karar bağlar” (153. Madde) şartı yerine getirilmemiş ise, “ikramiye” bekleyen SSK ve Bağ-Kur emeklileri gecikmiş olarak da olsa bu haklarından yararlanacaktı.

İsterseniz, Anayasa Mahkemesi kararının Resmi Gazete''de yayımlandığı tarihte (5 Haziran 2009) gazete ve internet ortamında konuya ilişkin yapılan haber ve yorumlara göz atabilirsiniz. Resmi Gazete''de yayımlanan karar bir müddet Emekli Sandığı''na tabi olarak çalışıp istifa ettikten sonra başka bir sandıktan emekli olanları -hatta askerliklerini yedek subay olarak yapıp bu süre zarfında belli bir süre Emekli Sandığı''na prim ödeyenleri- çok memnun etmişti. Haklıydılar tabii ki. Anayasa Mahkemesi, geç de olsa devletin üzerine yattığı emeklilik ödemelerinin hak sahiplerine ödenmemesine dur demişti. O dönem konudan söz eden haberlerin büyük bölümü “Müjde!” diye başlıyordu.

Konu 2010 Haziranı yaklaşırken tekrar canlandı. Günler sayılmaya başlandı. Nihayet 1 Haziran. Arkasından 2, 3, 4, 5 Haziran! Fakat hayret, TBMM''den hâlâ ses yok… Anayasa''da “Anayasa Mahkemesi kararları kesindir” (153) dendiği için, şimdi sıra gelmişti ödenmeyen ikramiyeler için başvuru yapılmasına. Bu çerçevede sosyal güvenlik işleriyle ilgili köşelerden “dilekçe örneği” verilmeye bile başlandı.

Konuyu yakından izlemeye çalışmış birisi olarak (çünkü ben de bir “müstafi memurum”!), Anayasa ve kanunlar açısından apaçık olan bu meselenin medyada “bilirkişiler” tarafından son derece kötü “yönetildiğini” söylemeliyim. 5 Haziran''dan itibaren konuya ilişkin yapılan yayınlar birbiriyle o derece çelişik ve tutarsız bilgiler içeriyordu ki, müstafi memurların kafası hepten karışmıştı. Konunun “uzmanları” müstafi memur milletini bir sevindirip, ertesi gün hayal kırıklığına gark ettiler. Bu “uzmanların” bazıları –bazı günler- “5 Haziran''ı beklemeden başvurularınızı yapabilirsiniz” derken –bazı günler- “Bu işten umut yok” benzeri yorumlarla kötümser bir hava yarattılar. Bazı günler “Başvuru sahipleri ikramiyeleri aldılar” (hem de 5 Haziran''dan önce!) müjdesini bile verdiler.

Peki, konuyla ilgili gelinen son durum nedir?

Sonunda TBMM''den “Anayasa''ya aykırı bir düzenleme”nin çıktı. Yaklaşık 1 milyon müstafi memuru (bu konuda ortaya atılan rakamlar da muhtelif; söz konusu kitlenin sayısı 50 binden başladı 1 milyonu buldu!) ilgilendiren iptal kararı, TBMM''de 16 Haziran''da kabul edilen bir kanunla –şimdilik?- bir sonuca bağlandı.

“Şimdilik” diyorum, çünkü bu düzenleme söz konusu kanunun çıktığı tarihten önce istifa eden memurların -hakkı olan- “emekli ikramiyeleri”nin ödenmesinin yolunu kapatmaktadır.

Toparlayacak olursak: TBMM''nin 16 Haziran''da kabul ettiği kanun apaçık biçimde Anayasaya aykırıdır. Aykırıdır, çünkü bu kanun Anayasa Mahkemesi''nin 5 Haziran 2009''da Resmi Gazete''de yayımlanan kararını “yok hükmünde” saymıştır. Anayasa Mahkemesi, söz konusu kararında, bir süre Emekli Sandığı''na tabi bir görevde bulunduktan sonra istifa edip başka sandıklardan emekli olanlara söz konusu sürelere tekabül eden “emekli ikramiyesi”nin ödenmemesini Anayasa''nın 2. Ve 10. Maddelerine aykırı bir düzenleme olarak görüp iptaline karar vermiştir. Şu karar yani:

“2829 sayılı Yasa''da benimsenen sistemle, farklı sosyal güvenlik kuruluşlarındaki hizmet süreleri birleştirilerek emekli olanlara yaşlılık aylığı bağlandığı halde, itiraz konusu ibareyle son defa bağlı olunan sosyal güvenlik kurumuna göre ayrım yapılarak Emekli Sandığı''na tabi görevlerden emekliye ayrılmayanlara, 5434 sayalı Yasa''ya tabi çalışma süreleri için emekli ikramiyesi ödenmemesi, Anayasa''nın 10. maddesindeki eşitlik ilkesine aykırı olduğu gibi, adil sonuçlar doğurmadığından 2. maddedeki hukuk devleti ilkesine de aykırıdır. Bu nedenle itiraz konusu ibare, Anayasa''nın 2. ve 10. Maddelerine aykırıdır. İptali gerekir.”

Şimdi sıra 16 Haziran''da kabul edilen yasanın da iptali istemiyle Anayasa Mahkemesi''ne götürülmesinde. (İşte size sosyal güvenlik kuruluşları ile yakından ilgili olan Kılıçdaroğlu''na “sosyal” bir vazife!) Anayasa''nın 2. ve 10.maddeleri yerinde durduğu sürece bu kanun da tabii ki Mahkeme tarafından iptal edilecek.

Ancak insan sormadan edemiyor: TBMM ve Hükümet, Anayasa Mahkemesi''nin hakkında en ufak bir itirazın dile getirilemeyeceği bir iptal kararı karşısında takınılan bu gayri ciddi tutumu nasıl açıklayacak? TBMM ve Hükümet, Mahkeme''nin Anayasa''nın “eşitlik” ve “hukuk devleti” gibi kamu düzeninin temelini oluşturan iki ilkeye aykırı bulduğu bir düzenlemede ne hakla ısrar ediyor?

Son olarak da şu soru: 5 Haziran 2009''da Resmi Gazete''de yayımlanan ve yürürlüğe girmesi için “bir yıl” süre tanınan Anayasa Mahkemesi kararının 1 yıl+10 gün sonra –yani 16 Haziran 2010''da- bir kanun maddesinde alelacele yapılan bir değişiklik ile “yok hükmünde” sayılması hukuki midir?