Eğer hür olacaksak ancak hep beraber

TRT, TBMM''nin olağanüstü oturumundan özet görüntüler verirken araya da faydalı bilgiler sıkıştırmış. "Meclis Sözlüğü" başlığı altında verilen, Meclis''in nasıl işlediğine dair faydalı bilgiler. Ben "gensoru" maddesinin açıklanmasına şahit oldum; herhalde "Başkanlık Divanı", "Meclis Soruşturması", "İçtüzük" gibi seçmenlerin büyük kısmınının meçhulü olan kavramların da sırası gelmiştir. Bu bilgiler faydalı, çünkü seçemenlerin ve henüz seçmen olamamış gençlerin ekranda izledikleri tartışmaların aslının ne olduğunu anlamalarına çok yardımcı olacak. Halkımız buraya kadar olanı biteni daha yeni yeni kavrıyordu ki, karşısına bir de "içtüzük" ve "gensoru" gibi problemler çıktı. "Buraya kadar" dediğim de öyle kolay anlaşılır bir şey değildi tabii. Vekilleri Meclis''i erkenden tatil edip yollara düşmüşken, Öcalan dolayısıyla herkes (hatta on gün önceki sözünü geri alarak Cumhurbaşkanı bile!) DGM''den askeri yargıçların çıkarılması için "Aman etmeyin, gelin bir oturumda Anayasa''nın ilgili maddesini değiştirelim de ele güne karşı bir kez daha mahçup olmayalım!" diye haykırdığı halde kimsenin kılı kımıldamazken nasıl olmuştu da "Hakimiyet kayıtsız şartsız Meclis''indir" düsturu aniden canlanarak "demokratik bir darbenin" yolu açılmıştı? Sonrası? Sonra, millet, tam, medyasının da himmetiyle işin özünün Anayasa''nın 86. maddesinde ("Ödenek ve yolluklar") yattığına ikna oluyordu ki, işler yine karıştı. Meğer işin özü 86. maddeyle değil de, 84. madde ("Milletvekilliğinin düşmesi") ile ilgiliymiş.

Aslında bana soracak olursanız Meclis''te son dönem yaşanan esrarengiz olayların satır başları Anayasa''nın "Üyelikle ilgili hükümler" başlığı altında yer alan ve 80. maddeden başlayıp 86. maddede son bulan bölümde iyi özetlenmiş. İşte "üyelikle ilgili hükümler":

Madde 80: Milletin temsili; Madde 81: Andiçme; Madde 82: Üyelikle bağdaşmayan işler; Madde 83: Yasama dokunulmazlığı; Madde 84-85: Milletvekilliğinin düşmesi: Madde 86: Ödenek ve yolluklar. Besbelli ki, siyasi tarihimizin garip bir cilvesi sonucu vekillerimizi olağanüstü biraraya getiren bu son iki madde olmuştur!

İçinizden bazılarının "Ne yani, siyaseti ve siyasetçileri ''lider sultası''ndan kurtarmak meşru bir mücadele değil mi?" dediğini duyar gibiyim. İşler dediğiniz gibi yürüyor olsa tabii ki haklısınız; ama manzara bu değil ki. Manzaranın özeti şöyle yapılabilir: "Lider sultasıyla lider sultasına son vermek!" Belki bazıları da "Ne yani, 312. madde ve Seçim Yasası''nda gerekli değişikliklerin yapılmasıyla rejimin daha demokratik kılınması kötü mü?" soracaktır.

İşler dediğiniz gibi yürüyor olsaydı bu konuda da haklıydınız; ama manzara yine söylediğiniz gibi değil. İstenen değişikliklerin yapılması tabii ki özlenen bir gayret; ve tabii ki ki hiç kimse sivil ve siyasal haklarından yoksun bırakılmamalıdır. Ancak, nasıl ki hür dünyada, yasaların herkese yönelik yani "genel" nitelikte olması zorunluluğundan hareketle özel bir yasayla bir ya da birkaç kişinin hak ve özgürlüklerini sınırlayamıyorsunuz, aynı şekilde bir ya da birkaç kişinin hak ve özgürlüğü için yeni yasa da yapamazsınız. Yapılması muhtemel değişikliklerin herkese yarayacağını söyleyerek işin içinden çıkmak da mümkün değil. Hak ve özgürlüklerin alanını genişleten bir yasa önerisi ancak herkes için söz konusu olup, gerekli tartışma sürecini geçip topluma mal olursa bir anlam taşır. Aynen Anayasa için olduğu gibi. Öyle ya da böyle bir oldu bittiyle topluma "armağan" edilen bir Anayasa da ne kadar "mükemmel" olursa olsun ülkedeki hakim rejim için pek fazla bir şey ifade ediyor mu? Yani, eğer hür olacaksak da, "esaret" sürecekse de her zaman hep beraber!

Bu çerçevede benim bir de önerim var. Fransa''da bir âdet var. Bir yasa, yasa tasarısı hangi milletvekili tarafından getirilmişse onun adıyla anılıyor. Bu âdetten esinlenerek şöyle diyorum: Eğer 312. maddeye yeni bir şekil verilirse bundan böyle yasanın yeni halini "Erbakan Yasası" ya da "Tayyip Erdoğan Yasası" olarak analım. Yani tekrarlayacak olursam: Amacımız içinde yaşadığımız toplumu eksiksiz olarak hak ve özgürlüklerini kazanmış yurttaş ve insanlardan oluşan bir toplum haline getirmekse, anca beraber kanca beraber. Sıraya girmeye gerek yok çünkü bu işin sırası yok, koşuşturmaya hiç gerek yok çünkü bu işte kimsenin acele etmesine yer yok!

Yazıyı bitirdim. Ekranda yine TBMM''deki tartışmalar. "İçtüzük"ü tartışıyorlar. Yani Meclis, Anayasa''nın 95. maddesine göre "kendi yaptığı içtüzük"ü tartışıyor. Fazilet Partisi Grup Başkanvekili Kapusuz, "Genel Kurul gündeme hakimdir" diyor. Tartışmalar (başka bir şey değil, İçtüzük tartışmaları) sürüyor. İşte, dedim, demokrasiyi, "Hakimiyet kayıtsız şartsız milletindir"i, Meclis''i bugüne kadar sadece "artitmetik" açısından anlamış siyasal partilerin ve rejimin ''Meclis''i. Ekranın karşısında uyuyakalmışım!