İmam-Hatipler ve "meslek liseleri" farklı konular

YÖK Genel Kurulu''nun aldığı kararın kimin ne kadar işine yarayacağını tartışmaya devam ediyoruz.

Ama önce bir hususu belirtmem gerekiyor. Bu gözden geçirmeyi-tartışmayı İmam-Hatip Lisesi mezunlarını dışarıda bırakarak yapıyorum.

Çünkü bu okullar her ne kadar meslek liselerinden birisi olarak anılıyorsa da, hepimizin bildiği gibi “İmam-Hatipler”e ilişkin beklentiler bir meslek lisesinden beklenen rol ve işlevden çok fazla ve de farklıdır.

İsterseniz önce, yani gerçek meslek liselerinin YÖK''ten çıkan katsayı kararından nasıl etkilenebileceklerini konuşmadan önce, “İmam-Hatip” meselesinin kısa bir değerlendirmesini yapıp, olması gerektiği gibi, bu okulun bugünü ve geleceğini “katsayı tartışması”nın dışında bırakalım.

Konuya ilişkin benim de paylaştığım tez özetle şudur:

İmam-Hatip Liseleri, birer “genel lise” ya da “meslek lisesi” olarak Milli Eğitim Bakanlığı''nın resmi okulları arasında yer alamaz. Bu okullar bir an önce, normal lise müfredatını yoğun din bilgisi müfredatıyla harmanlamış birer “özel okul” statüsüne kavuşturulmalıdır. Böyle bir müfredat farklılığını anababaların ve öğrencilerin talep etme hakları tabii ki mevcuttur. Ancak, bu okulların “özel okul” statüsünde olmaları şartıyla.

Bu konu önemli, çünkü son olarak TÜSİAD''ın açıklanmasında da dile getirildiği gibi, bu okulları “din görevlisi yetiştirmek üzere tasarlanmış” kurumlar olarak anlamak ve anlamlandırmak (da) doğru değildir. Bu okullar, velev ki bu statü içinde bile kalsalar, “resmi okul” sıfatını taşımamalıdır.

Peki bu okullar yok mu olsun, müfredatında yoğun din eğitimi-öğretimine de yer veren İmam-Hatipler hepten kapatılsın mı?

Değil tabii ki; böyle bir öneri olsa olsa “laikçilik” adı verilen bir anlayışı davet etmek anlamına gelirdi.. Ama bu okulların Milli Eğitim Bakanlığı''nın gözetimi altında (“öğretim birliği”nin aslı budur zaten) kişiler ya da vakıflar tarafından kurulup hizmet veren “normal liseler”e dönüştürülmesi mutlaka gereklidir. ÖSS yolunun “katsayısız” olarak açık olması gerektiğini söylemeye gerek yok herhalde.

Şimdi de “İmam-Hatipler”i bırakıp sahici anlamda “meslek liseleri”nin dün ve bugün (yani YÖK kararından sonra) hangi sorunlarla karşı karşıya olduklarına bakalım.

Eski Milli Eğitim Bakanı Hüseyin Çelik''in çok yakınlarda, Koç Grubu''nun önayak olduğu “Meslek Lisesi Memleket Meselesi” adını taşıyan kampanyası münasebetiyle yaptığı bir konuşmanın metni geçti elime.

Çelik, hükümete geldiklerinde mesleki ve teknik öğretimin genel eğitime oranının yüzde 28''lerde olduğunu, alınan tedbirlerle bu oranın yüzde 43''e çıkarıldığını anlatıyor. Çelik, önümüzdeki yılda amaçlanan oranı da yüzde %50 olarak ilan ediyor. Çelik''in bu çerçevede başka tespit ve önerileri de var. Meslek eğitimi almış gençlerin üniversite mezunlarına göre çok daha kolay iş bulduklarının altını çiziyor. Çok daha önemli olarak, gençlerden “beyaz yakalılığa” özenmemelerini istiyor eski Milli Eğitim Bakanı.

Bu bilgileri aktarmamın nedeni şu: Demek ki, daha dün, ülkenin (iktidarın) Milli Eğitim Bakanı, ülkenin geleceğini ve bu çerçevede gençler arasında çok yüksek olan işsizliğe çarenin “meslek eğitimi”nden geçtiğini düşünüyor ve açıklıyordu.

O halde sorabiliriz: Nasıl oluyor da, hükümetin Milli Eğitim Bakanı -daha iki gün önce- ortaöğretimde gücümüzü-enerjimizi “meslek liselerine” yöneltmemiz gerektiğini açıklarken, iki gün sonra bu liselerin mezunlarına üniversite yolunu açan karar alkışlarla karşılanabiliyor?

Demek ki, YÖK''ün katsayılara ilişkin kararını sahici “meslek liseleri”nin dertlerini ciddi biçimde araştırıp almamış. “28 Şubat''ın rövanşı” teması –sanki- daha baskın çıkmış.

Sahici meslek liselerinin dertleri hakkında önemli bilgiler içeren bir röportaj da geçti elime. Bursa Tophane Endüstri Meslek Lisesi Müdürü Rahmi Özyiğit''in Bursa Ticaret Ve Sanayi Odası''nın aylık dergisine verdiği bir röportaj bu.

Rahmi Özyiğit''in açıklamaları çok inandırıcı. Çok inandırıcı, çünkü bir endüstri meslek lisesinin ne olduğunu ve ne olması gerektiğini çok iyi bilen bir eğitimci var karşımızda.

Biraz karıştırınca Özyiğit''in müdür olarak görev yaptığı Tophane Lisesi hakkında dikkat çekici bilgiler de edindim bu arada.

Röportaj ve edindiğim ek bilgiler, endüstri meslek liselerinin yanlarında Bursa''daki gibi güçlü bir endüstriyi bulup akılcı bir yöntemle yönetilebilirler ise nasıl etkili ve yararlı birer kurum olabileceklerini çok iyi anlatıyor.

Özyiğit''in röportajda yer alan bazı tespit ve önerilerini aktarmak isterim:

“Pek çok sanayicimiz var ki sık sık okullarımızı ziyaret ederek, öğrencilerimize girişimcilik ve sanayimizle ilgili seminerler veriyorlar. Ayrıca biz, Türkiye''de belki de uygulaması sadece Bursa''da olan bir uygulamayla, öğretmenlerimizin sanayide eğitim almasını sağlıyoruz. Böylece, çocuklarımız staja gittiklerinde ne ile karşılaşacaklar, sanayiciler çocuklarımızdan ne bekliyor sorularının yanıtlarını da daha iyi biliyoruz bu nedenle de çocuklarımızı hayata daha iyi hazırlıyoruz.”

“Sayısal değerlere bakarsanız, Bursa''da orta öğretimdeki nüfusun yüzde 57''sinin su anda meslek liselerinde okuduğunu göreceksiniz. Açık söylüyorum, biz, meslek liselerinden mezun olanların doktor ya da avukat vs. olmalarını istemiyoruz. Bırakın, teknik liselerden mezun olan gençlerimiz mühendis olabilsinler, mühendis ihtiyacımız varsa buralardan karşılansın.”

“Yani, meslek liselerinden mezun olup da ben çalışmak istiyorum diyen öğrencilerimizin yüzde 100''ü, eğer fiziki bir rahatsızlığı, ruhsal bir sıkıntısı yoksa çalışma azmi varsa işe yerleşecektir. Bu kadar net söylüyorum.”

Maliyeti normal liselerin iki katını bulan bu “meslek liseleri”ni daha çok konuşacağımız muhakkak. Bugüne kadar işin kolayına kaçarak hangi sorun çözülebilmiş ki zaten…