“Cumhuriyet Mitingi”nin dağılmaya başladığı saatlerde Çağlayan Meydanı''na üç adım mesafedeki Şişli Camii''nin yakınlarında bir yere öğle yemeği için girdim. Masaya henüz oturmuştum ki, sosyal sınıfını “işçi emeklisi” olarak tanıtabileceğim bir erkek vatandaş elinde Türk bayrağı ile gelip hemen çaprazıma oturdu.Sosyal sınıfını söylemiştim: “İşçi emeklisi”. Yani, laiklik denince her şeyden önce belli bir “batılı hayat tarzı”nı anlayan ve yaşayan sosyal sınıflardan birisi değildi masa komşum. Dolayısıyla
“Cumhuriyet Mitingi”nin dağılmaya başladığı saatlerde Çağlayan Meydanı''na üç adım mesafedeki Şişli Camii''nin yakınlarında bir yere öğle yemeği için girdim. Masaya henüz oturmuştum ki, sosyal sınıfını “işçi emeklisi” olarak tanıtabileceğim bir erkek vatandaş elinde Türk bayrağı ile gelip hemen çaprazıma oturdu.
Sosyal sınıfını söylemiştim: “İşçi emeklisi”. Yani, laiklik denince her şeyden önce belli bir “batılı hayat tarzı”nı anlayan ve yaşayan sosyal sınıflardan birisi değildi masa komşum. Dolayısıyla belli ki mitinge de bu “tarz”ı savunmak için gelmemişti. Bunları söylerken yanlış anlaşılmak istemem: “Laiklik” söz konusu olduğunda “batılı hayat tarzı”nı işin içine sokan anlayışa bir şey dediğim yok; dikkat çekmeye çalıştığım husus, tek bir “hayat tarzı” ile laiklik ve de dolayısıyla demokrasinin özdeş kılınmasının bir toplumu -her şeyi ile- büyük yanlışlara sürükleyeceğidir. Yani özetle, demokrasi söz konusu olduğunda “hayat tarzı”nı çoğul hale (“hayat tarzları”) dönüştürmek zorunda olduğumuzdur.
Neyse, biz dönelim masa komşuma:
Lokantadan çıkarken gerçekten merak ettim: Bu “işçi emeklisi” vatandaşımızı mitinge taşıyan duygu, düşünce vs. ne idi?
İzin isteyip karşısına oturup kendimi kısaca tanıttıktan sonra sorumu sordum. Aldığım cevap AKP''nin dini merkeze koyduğu yolundaki şikayetti her şeyden önce.
Sözlerini bitirince sordum: Siz Alevi misiniz?
“Evet” diyerek devam etti: “Mitinge katılanların yüzde 90''ı Alevidir.”
Ben de herkes gibi biliyorum ki dile getirilen oran (yüzde 90) abartılıdır. Ama şunu da biliyorum: Alevilerin “cumhuriyet mitinglerine” katılımı bayağı yüksektir. Mitinglere ilişkin hiçbir haber ve yorumda adları geçmese de, mitinglerde göze çarpan farklı “sosyal sınıf” büyük ölçüde Alevi vatandaşlarımızdan oluşmaktadır. Yani katılımcılar arasında yer alan bu önemli kesim “hayat tarzları”nın tehlike içinde olduğunu söyleyerek bu mitinglere katılanlardan farklı sıkıntılardan hareketle bu işte vardır.
Gazetede okuduğum bir haber bu seslendirilmeyen bilgiyi onaylayan nitelikteydi. “Mersin Alevi Bektaşi Bileşeni” adlı oluşum “Laik Demokratik Cumhuriyet İçin Güçlerimizi Birleştirelim” mitingi düzenlemişti. Alevi Bektaşi Federasyonu Başkanı Selahattin Özel, “Türkiye''de bugüne kadar gelmiş geçmiş hükümetler içinde AKP hükümeti kadar bize saygısız yaklaşan olmadı” diyordu. Mitingte açılan bir pankart da dikkat çekiciydi: “Türkiye laik değildir, laik olacak”.
Ne kadar yerinde bir pankart bu böyle... Evet “Türkiye laik değildir, laik olacak”.
Ama Türkiye''nin laik olmaması AKP''nin eseri değil tabii ki; bu onun (Türkiye''nin) “tabiatından”(!), yani başta Anayasaları''ndan kaynaklanıyor. Dolayısıyla Genelkurmay''ın dile getirdiği laiklik şikayeti (her ne kadar AKP Hükümeti''ne yönelik seslendirilmiş olsa da) bu yüzden de anlamsız ve yersizdir. Türkiye laik bir devlet yapısına hiçbir zaman sahip olmadı ki bundan uzaklaştırılmış olsun! Mersin''de öne çıkan “Türkiye laik değildir, laik olacak” pankartını bu gözle de okuyalım, derim.
Alevi vatandaşların bu tepkisinin özellikle anlaşılması gerektiğini düşünüyorum. Çünkü “cumhuriyet mitingleri”ne de taşınan bu tepki (kimsenin tepkisini değersiz bulmak aklımdan geçmese de) meydanları dolduran diğer katılımcı grupların tepkilerinden ayrı olarak değerlendirilmelidir. Hiç değilse bu tepkiyi veren katılımcıların ait oldukları sosyal sınıf-kesim itibariyle. Yani şu: Meydanları dolduran yüz binlerin bu önemli bölümü kendilerinden genellikle “halk” sözcüğünü kullanarak söz ettiklerimizdendir. . Dolayısıyla “Çankaya''da türban” korkusunu filan diğerleriyle aynı derecede paylaştıkları söylenemez herhalde.
Demek ki bu siyasal iktidar döneminde karşılaştıkları muameleden dolayı Alevilerin canları son derece sıkılmış durumdadır. Bugüne kadar defalarca tekrar edilen “Ali''yi sevmek Alevilik ise ben de Aleviyim” klişeleri ya da üzerlerine hiç de vazife olmayanların “Alevilik sempozyumu” düzenlemek için ortaya atılmaları bu “halk”ın canını daha da sıkmış ve onları da hiç mi hiç homojen olmayan “cumhuriyet mitingcileri” arasına katmıştır.
