Özerklik tartışması "çirkin bir tezgâh" mıdır?

Dünkü yazıma dönüp bir daha bakınca “aceleci” davrandığım sonucunu çıkardım. Üzüldüm doğrusu, olumlu olarak değerlendirdiğim bir tavrın 24 saatlik bir ömrü bile olmamasının neden olduğu bir hayal kırıklığıyla…

Dünkü yazımda CHP Genel Başkanı Kılıçdaroğlu''nun “iki dil” tartışmaları çerçevesinde sarf ettiği “Bu konuda özellikle Başbakan''ın sessiz kalmasını da bir türlü anlamıyoruz” şeklindeki sözlerini “Yerinde bir seçimle konuya ilişkin sessizliğini koruyan Başbakan''ı ''pazarlamacı'' gibi bir takım kelime oyunlarıyla sıkıştırmanın-kışkırtmanın CHP''ye nasıl bir faydası olabilir” diyerek yorumlamıştım.

Oysa Başbakan, bu görüşümü açıklamamın üzerinden 24 saat geçmeden sessizliğini bozdu ve özerklik-iki dil konularında son derece eleştiriye açık açıklamalarda bulundu.

Kılıçdaroğlu, tatmin olmuştur umarım… Başbakan da nihayet kendisinin nasıl akla geldiği anlaşılamayan “Belçika örneği”ni aratmayan açıklamalarda bulundu…

Başbakan''ın önceki günkü açıklamaları içinden bana ulaşan ilk sözlerini memnuniyetle karşılamıştım. “Kürtçülüğün de Türkçülüğün de karşısındayım” diyordu. Bu sözler nasıl olur da memnuniyet yaratmaz. Politik alana, demokrasiye ilişkin tartışmaların adı ne olursa olsun milliyetçilik(ler) dışında sürmesi gerektiğinin açıkça belirtildiği sözlerdi bunlar.

Ancak Başbakan''ın açıklamasının geniş özeti önüme geldiğinde, memnuniyet bahsinde de “aceleci” davrandığım anladım. Çünkü yukarıdaki cümle “Benim milletimin dili tekdir..” diye devam ediyordu. Tek millet ve tek dil meselesi yani…

Başbakan, devamla, adem-i merkeziyetçiliğin idari ve siyasi olanına karşı olduklarını da ifade ediyordu. Doğrusu bu sözler de hayal kırıklığı yaratan cinstendi. Tamam, hadi diyelim ki adem-i merkeziyetçiliğin “siyasi” nitelikte olanına karşıyız; peki ya “idari” nitelikteki adem-i merkeziyetçilik, onun ne gibi kusuru-kusurları olabilir? Üstelik, 2003 yılında Köşk''ten “veto” yiyince unutulan “Kamu Yönetimi Reformu Yasa Tasarısı” gibi bir metni Meclis''ten geçiren bir iktidar partisi söz konusu? Bu arada 1991 yılında “3723 Sayılı Avrupa Yerel Yönetimler Özerklik Şartının Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun”u da yürürlüğe sokmuş bir iktidardan söz ediyoruz.

Oysa Başbakan önceki günkü konuşmasında “demokratik özerklik” tartışmalarını bakın nasıl ağır bir dille eleştiriyor: “Açık söylüyorum: Tehlikeli bir oyun bu. Özerklik tartışması, demokratikleşmeyi, Türkiye''nin ileri demokrasi standartlarına kavuşmasını hazmedemeyenlerin çirkin bir tezgâhıdır.”

Özerklik tartışmaları niçin “çirkin bir tezgâh” olsun? Diyarbakır''daki Çalıştay''a sunulan (ve kabul görmeyen) “Taslak” -pek çok eleştirinin ortaya koyduğu gibi- her yönü ile karanlık bir mazide demir atmış bir metin olma niteliği taşıyor diye, idari özerklik gibi “ileri demokrasiler”in vazgeçemediği-vazgeçemeyeceği bir yönetim biçiminin bu derece ağır sözlerle kötülenmesi mi gerekiyor?

“Milletim müsterih olsun, biz kimseye bu ülke üzerinde ameliyat yaptırmayız, kimseyi bu milletin hissiyatıyla oynatmayız.”

“Ameliyat”tan kasıt idari özerklik ise, bu sözler de yerinde değil. İdari özerklik, tam tersine, yönetim-yönetilen ilişkisinde organların merkeziyetçilikten çok daha verimli ve akılcı çalışmasını sağlayan bir yöntem değil midir?

“Ortak dil Türkçedir, bu gerçeği değiştirmeye yönelik hiçbir girişim kabul edilemez.”

“Ortak dil”den kasıt “resmi dil” midir, belirtilmemiş. Oysa bu hususun her defasında özellikle belirtilmesi gerekiyor. “Ortak dil Türkçedir” denilirken Kürtçe''nin yakın zamanda olduğu gibi çarşıya-pazara (yani “sosyal alana-kamusal alana”) inmeye başlaması söylenmek isteniyorsa doğrusu bu sözler de problemlidir.

Başbakan''ın özerkliğe ilişkin bu ağır sözleri sarf etmesinin nedenlerinin başında “pusuda bekleyen” aşırı sağın ekmeğini elinden almak niyeti yatıyor ise, bu konuda da birkaç söz:

Geçenlerde bu köşede Fransa''da aşırı sağın ülke merkez sağını nasıl, hangi yöntemlerle kendisine doğru çekmeye çalıştığının ve -önemli ölçüde çektiğinin- hikayesini özetlemiştim. Irkçı olarak nitelenebilecek “Milli Cephe” toplumda yükselen endişe ve rahatsızlıklara öyle “zekice” politik formüller çerçevesinde sahip çıkıyordu ki, ülkenin merkez sağına bu formüllerin peşine takılmaktan başka seçenek bırakmıyordu. Dikkat ederseniz bu sürecin benzerleri ile başka Avrupa ülkelerinde de karşılaşıyoruz. Yani demek istediğim o ki, eskinin geleneksel politik oluşumlarını parçalayabilecek kabiliyette görülen bu süreci her demokrasi gibi bizim de ciddiye alıp, aşırı sağın tehdidi altında siyaset oluşturmaya çalışmanın herkesten çok tehditkârın işine yaradığını unutmamamız gerekiyor.