İktidar olma tutkusu insanın aklını başından alır

Paylaşmayı bilmeyen, seçilenler ve atananlar arasındaki iktidar çatışmaları, Türkiye gibi, katılımcı demokrasi kültürü zengin olmayan toplumlarda, ekonomik, siyasal ve kültürel yapıyı çökertir. Tarihin her döneminde, iktidar olmak için, her yol ve yöntemi mübah görenler, sayısız insanı ölüme gönderdikleri gibi, toplumlarının bağırlarında kapanmayan büyük yaralar açmışlardır. İslam tarihinin ilk yıllarında, yönetimi ele geçirme savaşlarının, toplumda yol açtığı travmaların etkisi bugün de devam etmektedir.

Ülkelerin yönetiminde, son sözü söyleme tutkusu, paylaşma, acıma ve bilgelik kabul etmeyen evrensel bir saplantıdır. Ne Pahasına olursa olsun, iktidar olma tutkusu, tarih içindeki bütün savaşların değişmez kaynağı olmuştur.

Bütün iktidarların çevresinde oluşan, haksız kazanç peşinde koşan odaklar, yöneticilerin gerçekleri görmesini önlerler. Gerçeklerden uzaklaşan yöneticinin aklı, iktidarını korumaktan başka birşey düşünmez olur. Böyle bir iktidar, kısa zamanda yıkıcı bir yapı kazanır.

İktidar tutkusu, yöneticilerin gözünü kör, kulağını sağır, elini de silahlı yapar. Silahla iktidarlarını koruyanlar, silahla iktidardan uzaklaştırırlar. Güçlerini silahlarından alan yöneticiler, silahlarla güç kazananlar karşısında güçlerini koruyamazlar. Uzun ömürlü iktidarların güçleri, silahlarından değil, kimsenin haksızlığa uğramadığı yönetimlerinden alırlar. İktidarlarında dürüstlüğü arayan yöneticiler için dürüstlüğün simgesi olurlar.

Dünya edebiyatında Shakespeare''in Macbeth isimli oyunu, iktidar tutkusunun, bir büyük askeri ne hale getirdiğinin en çarpıcı, en etkileyici örneğidir. Ionesco bu iktidar savaşını “iyi ile kötünün” evrensel serüveni olarak nitelendirir. Sadık ve erdemli bir generali, akılalmaz cinayetler işleyen ve dehşet verici bir caniye dönüştüren, Macbeth''teki iktidar tutkusudur. Her ülke iktidar olmak için, bütün dünyayı savaş alanına çevirmeye hazır, çağdaş Macbeth''lerle doludur.

Her ülkede ve her dönemde, iktidarları, silahlı güçlerinden önce, yöneticilerini benimseyen yönetilenleri ayakta tutar. Yöneticiler, yönetilenlere savaş açarak değil, onların gönüllerini kazanarak, iktidarlarını uzun ömürlü kılarlar. Yöneticiler, yönetilenlerin gönüllerini zorla değil, bilgelikle kazanırlar. Bunun için, ilk çağlardan bu yana, ya yöneticilerin bilge yada bilgelerin yönetici olması tartışılmıştır.

Büyük bilgin Farabi''ye göre, erdemli bir devlette, erdemli yöneticilerin zavgeçilmez özelliklerinin başında bilgelik gelir.

Yöneticilerin gücü, bilgeliklerini besleyen düşünce kaynaklarının zenginliğine dayanır.

Yöneticiler dayandıkları düşünce kaynaklarıyla iktidar olurlar.

Düşünce kaynaklarından uzaklaşan iktidarlar güçlerini yitirirler.

Düşüncesiz iktidar kör, iktidarsız düşünce güçsüz olur.