İyimserlik havasının sonu

Ekonomiye iyimserlik havası pompalanıyordu. Bunun etkisiyle nominal faizlerde bir miktar düşüş yaşandı. Reel faizlerdeki aşırı yükseklik ise devam ediyordu. Son siyasi gelişmelerden sonra faizlerde 8-10 puanlık artış meydana geldi. Borsa endeksinin artışı durdu ve inişli-çıkışlı seyir izlemeye başladı.

Sayın Ecevit her zamanki kolaycılığı ve yüzeyselciliği ile ekonomideki olumsuz gelişmelerin sorumluluğunu küskün milletvekilleri ile FP ve CHP''nin üzerine yıktı.

Geçtiğimiz haftalarda oluşan faizdeki düşüş ve borsa endeksinin yükselmesi ne kadar gerçek ise tersine dönen göstergeler de o kadar gerçektir.

Öyle bir ekonomik tablo düşünün ki yaprak kıpırdasa olumsuz etkileniyor. Uzakdoğu ülkelerinde kriz olur, ekonomimiz derinden sarsılır. Rusya ekonomisi finansal darboğaza girer, ekonomimiz zatürree olur. Meksika''daki devalüasyon Türkiye''deki dengeleri bozar.

Globalleşmenin ortaya çıkardığı uluslararası ekonomik etkileşimleri inkar etmiyoruz. Elektronik iletişimin piyasaları birbirine yakınlaştırdığı gerçeğini ve psikolojik faktörlerin piyasalar üzerindeki belirleyiciliğini yadsımanın mümkün olmadığını biliyoruz. Ancak, dış ekonomilerdeki gelişmelerin ülkemiz ekonomisindeki yansımaları çok abartılmaktadır. Dışardaki gelişmeler, Amerika''yı, Avrupa ülkelerini, Japonya''yı, Kanada''yı etkilemiyor. Ya da ihmal edilecek kadar küçük bir etki söz konusu.

Ekonomimizdeki makro ekonomik göstergelerin tümü olumsuzdur. Bu olumsuzluk son 1.5 yılda ortaya çıkmıştır. Bir başka ifade ile içerde uygulanan politikaların tahribatı, dış dünyadan gelen rüzgarlardan çok daha fazladır.

3.5 şiddetindeki depremin tahribatı, 7.5 şiddetindeki depremin yapacağı tahribat kadar olmaz. Eğer, 3.5 ölçeğindeki deprem Türkiye''de 7.5 ölçeği kadar yıkıma yol açıyorsa, bu, yapıların standart dışında olduğunu gösterir.

Son siyasi gelişmeler nedeniyle ekonomik göstergelerin tersine dönmesinin nedeni budur. Yani yapıların bozukluğudur. Yapıların bozukluğunun sorumluluğu ise hükümete aittir. Yapılar bozuk olunca, bozukluk ortaya çıkmak için bahane arar. Ters esen bir rüzgar dahi bahane olabilir. Bu nedenle Ecevit''in, küskün milletvekillerini veya Fazilet Partisini suçlamasının bilimsel ve mantıksal hiçbir altyapısı bulunmamaktadır.

Ecevit''in amacı, ekonomik göstergeleri, hava pompalayarak seçime kadar olumlu konumda tutabilmektir. Siyasi alanda Abdullah Öcalan''ın Türkiye''ye getirilmesinin DSP lehine oya dönüştürülme çabaları, ekonomi ile desteklenmek istenmektedir. Burada unutulan bir nokta var. Siyasette Abdullah Öcalan''ın Türkiye''ye getirilmesinde olduğu gibi olayların, özellikle zamanlama açısından, egemen olan güç ya da güçler tarafından yönlendirilmesi mümkün olabilir. Aynı husus ekonomi için söylenemez. Ekonomi kendi kurallarıyla hüküm sürer. Yönlendirmeler çok kısa ömürlüdür.

DYP''nin ilginç pozisyonu

DYP''nin son dakika çıkışı ile Yalım Erez''in devre dışı kalmasından sonra Sayın Çiller bazıları tarafından satranç ustası ilan edilmişti. Çiller''in çıkışının tepkisel ve alternatifi olmayan mecburi bir hamle olduğunu ve Çiller''in yaptığı hamlenin başkaları tarafından planlandığını o zaman ifade etmiştik. Bugün de aynı görüşteyiz.

DYP, DSP''yi tek başına iktidar yaptı. Mütedeyyin insanlara yapılan baskılar daha da arttı ve kapsamı genişledi. Sayın Ahmet Rıdvan''ın işaret ettiği gibi, DYP bir de söylem çıkmazına girdi. DYP, ANAP ve DSP''nin uygulamalarını eleştirebilirdi. Şimdi onlarla aynı safta. Meclis''in yeniden toplanmasından sonra demokratikleşmeyi sağlayacak yasal değişikliklere de destek vermiyor.

DYP''nin, Fazilet Partisi''nin hedefini tam olarak algılayamadığı ortaya çıkıyor. Eğer siyasi yasaklar kaldırılır ve Sayın Erbakan ve Sayın Erdoğan''ın 18 Nisan''da yapılacak seçimlere katılmaları geçici maddelerle sağlanırsa, FP''nin seçimleri erteletmek istemesi için hiçbir neden bulunmamaktadır. Yasakların kaldırılması çabalarına destek vermesi gerekirken karşısına geçmesi DYP açısından taktik hatadır. 2. Demokrasi Paketi''ninin inandırıcılığını ortadan kaldırmıştır. Bundan sonra muhafazakar kesimin DYP''ye sıcak bakması için neden kalmamıştır. 18 Nisan''da DYP''nin oy kaybetmesi sürpriz olmayacaktır.

Usta satranç oyunu ve hamleleri görmek isteyenler FP''nin taktiklerini izlesinler. Bize göre şu ana kadar dahi büyük oranda hedefe varılmıştır. Toplum, Sayın Erbakan ve Sayın Erdoğan ile Abdullah Öcalan''a yapılan muameleyi karşılaştırır ve tartışır hale gelmiştir. Amacın, seçimin erteletilmesi değil yasakların kaldırılması olduğu anlaşılmaya başlanmıştır. Demokrat olmayanlar kendilerini saklayamaz hale gelmiştir. Bunları başarmak az şey değil.