"En fazla müsaadeye mazhar" tetikçi...

Yakın siyasi tarihimizle ilgili her bir çarpıcı hatıra ya da bu vesilelerle yapılan "itiraflar" derin hadiselerin fotoğrafını her geçen gün biraz daha netleştiriyor.

Bu itiraflar bazen dolaylı da olabiliyor. O itirafları doğru okuyabilmemiz, hayati nitelikteki parçaları birleştirmemiz gerekiyor.

On gün önce bu sütunda, Demirel''le Evren arasında geçen bir "12 Eylül Hesaplaşması"na değinmiştik…

Demirel, 1988''de DYP Genel Başkanı iken, Çankaya Köşkü''ne çıktığında…

Evren''le 12 Eylül öncesinin muhasebesini yapmış, o dönemdeki sıkıyönetim uygulamasından yakınırken de "Sıkıyönetim yokken anarşi daha azdı!" demişti.

Sıkıyönetim uygulamasının, terör olaylarını önlemek şöyle dursun, 12 Eylül''ün "olgunlaşmasını" sağlayan bir faktör olduğunu her bir fırsatta dile getirdim.

1979''deki İpekçi Suikastı ve sonrasında yaşananlar, mesela Mehmet Ali Ağca''nın cezaevinden kaçırılması olayı, bu çerçevede en sarsıcı ve açıklayıcı "örnek"lerden birisidir.

Ağca hakkındaki soruşturmanın genişletilebilmesi için, vaktiyle "ek süre vermeyen" kişi, dönemin sıkıyönetim komutanı (eski genelkurmay başkanlarından) Necdet Üruğ idi.

Kısa bir süre önce piyasaya çıkan "İhtilallerin ve Anarşinin Yakın Tanığı" adlı anı kitabında, eski MİT''çi Nuri Gündeş, "Ağca''nın Cezaevinden Kaçırılması" olayına da değiniyor.

Kitapta, "MİT''e Ağca''nın Maltepe Askeri Cezaevi''nden kaçırılacağı duyumunun geldiği, cezaevinde görevli bir astsubayın dinlenilmesi sonucunda firarın ipuçlarının elde edildiği ve durumun Sıkıyönetim Komutanı Necdet Üruğ''a bildirildiğinden" söz ediliyor.

Ağca''nın firar ettiği gece askeri cezaevinde nöbetçi asker

olan ve kaçırılma eylemine yardım eden Bünyamin Yılmaz''ın

MİT tarafından sorgulanması esnasında ise…

Birinci Ordu ve Sıkıyönetim Komutanlığı''nın Başsavcısı Hakim Albay Refik Kara''nın sorgu yerine gelerek "Benim hukuk anlayışım MİT ile aynı çatı altında sorgu yapılmasına engeldir!" diyerek tepki gösterdiği anlatılıyor.

Gündeş, bunun üzerine Üruğ''u aramış, olayı aktarmış; Üruğ Paşa da çok sinirlenmiş!

Burada, sinirlenmiş de ne yapmış diye sormak gerekiyor!

Kitapta "Alınan bütün tedbirlere rağmen" Ağca''nın kaçırıldığından bahsediliyor ki, buna inanmamız mümkün değil!

Tersine, "Alınan tedbirler"in, Ağca''nın kaçırılmasına, yakalanamamasına yardımcı olduğu anlaşılıyor.

Hatta, şu "sinirlenmeler" dahi hesabın içinde gözüküyor.

Zaman kaybı oluşması için birileri devredeydi! Ağca''nın Tarlabaşı''nda saklandığı eve baskın düzenleniyor ama oradan iki saat önce ayrıldığı öğreniliyor!

Gece yarısı gerçekleştirilen kaçış sonrasında Bünyamin Yılmaz ve Mehmet Ali Ağca, yoldan geçen arabaları haliyle durduramıyorlar. Sonunda bir otobüs duruyor. Otobüste yirmi asker ve iki astsubay var. Yılmaz, Ağca''ya "Başlığını çek seni kimse tanımaz" diyor ve rahatlıkla kaçıyorlar!

(Bu kısmı, birkaç yıl önce ekranda Bünyamin Yılmaz anlatmıştı.)

Necdet Üruğ, Ağca''nın cezaevinden kaçırılması için yıllar sonra konuşmuş "Tugayın içinden organize edilmiş bir işti. Darbelerin hukuku yoktur" demişti!

Mehmet Ali Ağca''nın "en fazla müsaadeye mazhar" bir kaçış süreci vardı.

Sadece cezaevinden kaçışı ve İstanbul''da bir süre saklanışı değil; sonrasında Türkiye''de "kaçak" iken, yurtdışına kaçırılışında ve yurtdışında, Papa Suikastı''na kadar olan süre zarfında…

Mehmet Ali Ağca, adeta "Akın Akın Kompela" gibiydi, ama bir türlü yakalan(a)madı!

Bu konudaki dolaylı "itirafları" da Ağca''nın geçen ay yayınlanan "Papa''yı Neden Vurdum?" başlıklı kitabında bulmak mümkün…

İran''a giriş ve çıkışında "şans eseri" yakalanmayan bir Ağca var! Bir taraftan, kimilerine "Ağca''nın yerini öğrenmek için işkence bile yapılıyor" ama Türkiye''de "hareket halinde iken" avuçlarının içindeki Ağca''yı yakalayamıyorlar!

İran dönüşü Erzurum''dan Ankara''ya gelirken polis araçlarını durduruyor, kimlik kontrolü yapıyor "aranan" Ağca''yı tanıyamıyor. Bir saat sonra, jandarma tarafından durduruluyorlar; yine kimlik kontrolü, yine tanıyamıyorlar!

Ankara''dan otomobille İstanbul''a giderken, Bolu civarında polis Ağca''nın içinde bulunduğu aracı durduruyor ama "nedense" İstanbul Sıkıyönetim Mahkemesi''nin ölüm cezasına çarptırdığı Ağca''yı bir türlü tanıyamıyor!

Üstüne, yola devam ettirirken "Dikkatli olun!" diye de sıkı sıkı tembih ediyorlar!

Ağca, Abdullah Çatlı''nın organizasyonu ile yurtdışına kaçırılıyor; önce Bulgaristan''da, sonra İsviçre''de, İtalya''da bir türlü teşhis edilemiyor!

Özellikle İtalya''daki ısrarla "yakalanmama" macerası çok ilginç; mütemadiyen Ağca''ya baskın yapılıyor ancak Ağca her defasında bulunduğu mekandan "az önce" ayrılmış oluyor!

M.Ali Ağca''nın kitabındaki "itiraflar"ın da katkısıyla, Papa Suikastı''ndaki resim de netleşmiş oldu, diyebiliriz.

Onu da, ileriki yazılara bırakalım.