Çırpınırdın Karadeniz: Stalin'in şehit ettiği milli şair Ahmet Cevad

Ahmet Fadıl Erarslan
18:09, 06/05/2020, ÇarşambaG: Güncelleme: 22:54, 06/05/2020, Çarşamba
Yeni Şafak
Çırpınırdın Karadeniz: Stalin'in şehit ettiği milli şair Ahmet Cevad
Azerbaycan'ın milli şairi Ahmet Cevad

Hayatını milletinin mücadelesine adamış, Azerbaycan Milli Marşı'nın şairi Ahmet Cevad 5 Mayıs 1892 yılında doğdu. Stalin tarafından Türk milliyetçisi olduğu gerekçesiyle kurşuna dizdirildiği güne kadar hem kalemiyle hem silahıyla memleketi için mücadele eden Cevad, ülkemizde 'Çırpınırdın Karadeniz' gibi eserleriyle tanınıyor. Henüz 20 yaşında Balkan Savaşlarına gönüllü asker olarak kaydolup Bakü'den Edirne'ye savaşa katılan Cevad'ın eserlerindeki berrak Türkçesi çoşkun ırmakları andırıyor.

Altı yaşında babasını kaybetmiş olmak onda hiçbir burukluk yaşatmadı. Aksine, bu onun vatanı baba belleyip toprağına daha da sıkıca sarılmasını sağladı. Onun için vatan kavramı yalnızca Azerbaycan'ı değil Türklerin yaşadığı her yeri ifade ediyordu. Eli kalem tutan gencecik bir çocukken Balkanlardan gelen haberlerle kederleniyor, milyonlarca Türk'ün eziyet ve işkencelerle yaşadığı topraklardan çıkarılmasından acılar duyuyordu.

  • Stalin tarafından Türk milliyetçisi olduğu suçlamasıyla kurşuna dizdirildi.
    'Düşe bilsem ayağına' dediği o bayrağın göklerde çoşkuyla dalgalanması için hayatını feda etmişti.
Bu acıları yaşatanlarla yalnızca kalemiyle mücadele edemeyeceğini fark ettiğinde 20 yaşındaydı ve Osmanlı İmparatorluğu'nun Balkanlarda verdiği varoluş mücadelesinin bir parçası olmak istedi. Arkadaşlarıyla oluşturdukları 'Kafkas gönüllüler müfrezesi' ile gönüllü asker olarak Balkan Savaşları'nda Osmanlı askeri olarak savaşmaya da böyle karar verdi.
Bunu da 'Ahmet Cevad Türk halkının dertleri ile dertlenmiş sevinçleri ile sevinmiştir' diye anlatıyordu.
Bu sevinç günlerinden birinde ise Çırpınırdın Karadeniz’i yazmıştı.
https://image.piri.net/resim/imagecrop/2020/05/06/06/25/resized_b195e-90d46fa5savuranoglu_hamidiye.jpg

Çırpınırdın Karadeniz bakıp Türk'ün bayrağına

Rauf Orbay’ın daha sonra ‘Hamidiye Kahramanı’ olarak anılmasına vesile olan Hamidiye Kruvazörünün Karadeniz’de Rus Deniz Kuvvetlerini mağlup ettiği haberleri Bakü sokaklarında yankılanırken Ahmet Cevat da çoşkuyla:

Çırpınırdın Qara deniz
Baxıb Türk'ün bayrağına!
"Ah!..." deyerdim, heç ölmezdim
Düşe bilsem ayağına
.’
dizelerini yazmıştı. Bu dizeleri yazışından 23 yıl sonra milyonlarca insanın açlık içinde ölmesine sebep olan Stalin tarafından Türk milliyetçisi olduğu suçlamasıyla kurşuna dizdirildi.
'Düşe bilsem ayağına' dediği o bayrağın göklerde çoşkuyla dalgalanması için hayatını feda etmişti.

Tarihe karşı duyduğu ilgi Sovyetlerin eninde sonunda Azerbaycan’dan çekileceğini söylüyordu. Bundan 1200 yıl önce kurulan Oğuz Yabgu devleti ile başlayan süreçten itibaren bu toprakların can damarını oluşturan Azerbaycan Türklerinin müstakil, azat bir devlet kuracağına dair verdiği mücadele 1992 yılında karşılık bulmuştu. Sovyet işgali altında kalan topraklarında Elçibey'in iktidarı ele geçirip Azerbaycan Cumhuriyeti'nin kuruluşunu ilan ettiği gün, bayrak için hayatını veren Ahmet Cevat da unutulmadı. 1920 yılında üç renkli bayrağa ithafen yazdığı ‘Azerbaycan marşı’ tekrar milli marş olarak kabul edildi.

  • Ahmet Cevad bütün ömrünü, Adriyatik’ten Çin Seddi’ne uzanan bir dava için vakfetmiş, bu uğurda ölmekten çekinmemiş bugün de ardında bıraktığı değerlere bayraktarlık yapacak nice gence mihmandar olmuştu.

https://image.piri.net/resim/imagecrop/2020/05/06/06/21/resized_d2b26-0f7339c5%C9%99hm%C9%99d_cavad.jpg
https://image.piri.net/resim/imagecrop/2020/05/06/06/21/resized_bb163-a94f1411%C9%99hm%C9%99d_cavad_h%C9%99yat_yoldasi_sukriyy%C9%99_xanim.jpg

Çiğnenen bir ülkenin hak bağıran sesi

Ahmet Cevad’ı kurşuna dizdiren Stalin rejimi o dönemde diğer fikir adamlarının eşlerine yaptıklarını Cevad’ın eşi Şükrüye Hanım'a da uyguladı. Şükriye Hanım da eşi gibi cezalandırılmış Sibirya’ya sürgün edilmişti. Cevad’ın evlatları da tıpkı kendisi gibi babasız kalmış annelerinden de 18 yıl mahrum kalmışlardı.

"
Soranlara ben bu yurdun; anlatayım nesiyim
:
Ben çiğnenen bir ülkenin hak bağıran sesiyim"

diyerek kendini anlatan Ahmet Cevad bütün ömrünü, Adriyatik’ten Çin Seddi’ne uzanan bir dava için vakfetmiş, bu uğurda ölmekten çekinmemiş bugün de ardında bıraktığı değerlere bayraktarlık yapacak nice gence mihmandar olmuştu.

https://image.piri.net/resim/imagecrop/2020/05/06/06/22/resized_70990-2fed1b7dbaku_az_vs.jpg
Ahmet Cevad, Azerbaycan’ı kurtarmaya gelen Kafkas İslam Ordusu için de şu şiiri yazmıştı:

Ey şanlı ülkenin şanlı ordusu

Unutma Kafkas’a geldiğin günü

Gelirken kovmaya Turan’dan Rus’u

Ayağını Karadeniz öptü mü?

İlk atarken eski burca adımı

Kars Kalesi selam topu attı mı?

Sen yaparken orada zafer şenliği

Mağlup düşman kaşlarını çattı mı?



Sayfa Sonu
Türkiye’nin Birikimi. Uluslararası Medya Grubu.

Türkiye’nin gündemini belirleyen haber kaynağına hoş geldiniz! Tarafsız, dinamik ve derinlemesine habercilik anlayışıyla Yeni Şafak, okuyucularına güncel gelişmelerin ötesinde bir deneyim sunuyor. Siyaset ve ekonomiden kültür-sanat ve spor dünyasına kadar geniş bir yelpazede sunduğu haberlerle, hem Türkiye’de hem de dünyada neler olup bittiğini anında öğrenin. Dijital platformlarıyla her an, her yerden en doğru bilgiye ulaşın; Yeni Şafak’la gündemi yakalayın!

Sosyal medyada bizi takip edin
Mobil Uygulamaları indirin

Gündemi cebinizde taşıyın! Yeni Şafak’ın mobil uygulamalarıyla, en güncel haberlere anında ulaşın. Siyasetten ekonomiye, spordan kültür-sanat dünyasına kadar geniş bir içerik yelpazesi parmaklarınızın ucunda! Hem iOS, hem Android hem de Huawei cihazlarınızda kolayca indirerek, günün her anında en doğru bilgiye hızlıca erişin. Hemen indirin, dünyadaki gelişmeleri kaçırmayın!

Kategoriler
Albayrak Medya

Maltepe Mah. Fetih Cad. No:6 34010 Zeytinburnu/İstanbul, Türkiyeiletisim@yenisafak.com+90 212 467 6515

YASAL UYARI

BIST isim ve logosu 'Koruma Marka Belgesi' altında korunmakta olup izinsiz kullanılamaz, iktibas edilemez, değiştirilemez. BIST ismi altında açıklanan tüm bilgilerin telif hakları tamamen BIST'e ait olup, tekrar yayınlanamaz. Piyasa verileri iDealdata Finansal Teknolojiler A.Ş. tarafından sağlanmaktadır. BİST hisse verileri 15 dakika gecikmelidir.

Tüm hakları saklıdır © Net Medya 2026