Trump’ın tweetlerini artık kimse dikkate almıyor

24 Haziran seçimlerine giden süreçte hem seçimin etkisi hem de yurt dışı piyasalardaki gelişmeler başta olmak üzere piyasaların etkisi nedeniyle, ekonominin oldukça ısındığı konuşuluyordu. Ayrıca, dışarıda ABD kaynaklı ticaret savaşlarının kızışması ve bunların etkisiyle içerdeki bazı ekonomik verilerin de kötü gelmesi, bu kanaati iyice güçlendirmişti.

Ancak, seçimin çok net bir sonuçla geçilmesi ve önemli bir sistem değişikliğinin bu kadar çalkantısız bir şekilde atlatılması, ekonomi üzerinde olumlu anlamda çok etkili oldu. Yine, Sayın Recep Tayyip Erdoğan’ın çok net bir zafer kazanması dışarıdaki Erdoğan karşıtlarının da gardını oldukça düşürdü.

Öncelikle beş yıl gibi uzun bir süre istikrarlı ve güçlü bir başkanın ülkeyi yönetecek olması, dış piyasaların yüzünün Türkiye’ye dönmesini sağladı. Özellikle, Avrupa ülkelerinin referandumdan bu tarafa takındığı olumsuz tavır yerini olumlu bir havaya bıraktı. Örneğin;

Geçen hafta Türkiye ile Hollanda, ilişkileri ‘karşılıklı’ olarak normalleştirme kararı aldı. İki ülke arasındaki ilk adım karşılıklı büyükelçi ataması olacak ve Hollanda Başbakanı’nın Türkiye’ye yakın zamanda bir ziyaret gerçekleştirmesi de bekleniyor.

Yine Almanya Şansölyesi Merkel, Başkan Recep Tayyip Erdoğan’ı Almanya’ya davet etti. Hemen arkasından da Almanya’nın geçen yıl Türkiye’ye uyguladığı ihracat kredi garantisi sınırlamasının kaldırıldığı açıklandı.

Hazine ve Maliye Bakanımız Berat Albayrak, enerji ve ulaştırma sektörü yatırımları kapsamında Çinli finans kuruluşlarından 3,6 milyar dolarlık (yaklaşık 17,5 milyar TL) kredi sağlandığını açıkladı.

Güney Afrika’daki BRICS zirvesine Türkiye’nin özel olarak davet edilmesi ve BRICS Artı platformu kapsamında görüşmelerde yer alması, tamamen yükselen bir ekonomiye sahip olmamızdan kaynaklanıyor.

BRICS zirvesinde Çin’le yapılan olumlu görüşmeler neticesinde, üçüncü nükleer santralinin Çinlilerle yapılma kararı alınması da iki ülke ilişkilerine önemli bir ivme kazandıracak.

Yavuz Sultan Selim Köprüsü ve Kuzey Marmara Otoyolu Projesi’nin 2,7 milyar dolarlık mevcut kredisinin re-finansmanı Industrial and Commercial Bank of China Limited (ICBC) Turkey tarafından sağlanacak. Daha önce Türk bankalarınca kullandırılan bu kredinin, daha uygun koşullarla uluslararası piyasalardan finanse ediliyor olması da Türkiye piyasalarına olumlu yansıyacaktır.

Ancak, tüm bu olumlu gelişmelerle beraber geçen hafta ABD’li rahip Andrew Craig Brunson’un tutukluluğunun ev hapsine çevrilmesi ile ABD ile diplomatik ilişkilerde iyileşme beklenirken, ABD Başkanı Donald Trump ve Başkan Yardımcısı Pence, Brunson’un derhal salınmaması halinde Türkiye’ye yaptırımların uygulanabileceği yönünde tehditlerde bulundular. Bu durum piyasaları olumsuz etkilerken, moralleri de bozdu.

Ayrıca Türkiye’de yargılanan ABD’lilerin tutukluluk halleri gerekçe gösterilerek, Türkiye’nin EBRD (Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası) ve IFC gibi uluslararası kuruluşlardan kredi almasını kısıtlayan tasarı ABD Senatosu Dış İlişkiler Komitesi tarafından kabul edildi.

Bu arada, ABD Başkanı Donald Trump, göreve geldiğinden bu yana birçok ülkeye sert mesaj veren sosyal medya paylaşımlarıyla dünyayı şaşkına çevirmeye devam ediyor. Kuzey Kore, Rusya, Almanya, İran ve Kanada gibi ülkelere yönelik paylaşımlardan sonra geçen gün de Rahip Brunson’un serbest bırakılması için Türkiye’ye attığı tehdit tweeti çok konuşuldu.

Ancak bu tweetlerin muhataplarının bu tehditleri çok da dikkate almadıklarını görüyoruz.

Kuzey Kore ile “nükleer düğmenin büyüklüğü” atışması,

Avrupa Dışişleri Bakanı Heiko Maas, Avrupa’nın ticaret anlaşmazlığı konusunda ABD’den gelen tehditlere boyun eğmeyeceklerini belirtmesi,

İran Dışişleri Bakanı Cevad Zarif’in, İran konusundaki açıklamaları konusunda Trump’ın dikkatli olması gerektiğini söylemesi,

“Hazır ol Rusya, akıllı füzeler gelecek” tweetiyle Rusya’yı Suriye üzerinden tehdit ettiği Rusya’nın gösterdiği sert tepki karşısında geri adım atması.

Bunlar gibi daha birçok durum, Trump’ın süper bir gücü yöneten liderden ziyade kabile reisi tarzıyla hem kendi ülkesinde hem de dünyada dikkate alınmadığını gösteriyor.

Aslına bakıldığında, Amerika’nın Türkiye tehditleri yeni bir durum değil. Yakın zamanda Suriye ile ilgili çıkışları, Rusya’yla ilişkilerimizin ileri bir seviyeye gelmesi ve S400 füzelerinin alımı için daha önce yaptığı tehditleri biliyoruz.

Yine, yakın zamanda İran’a yönelik yaptırımların uygulanması konusunda takındığımız tavır karşısındaki tutumunu da biliyoruz.

Ancak, Türkiye’nin ve Başkan Erdoğan’ın bu coğrafyadaki ağırlığını birilerinin Trump’a anlatması gerek.

Türkiye olarak;

Geçtiğimiz yıl 8,2 milyar dolarlık resmi kalkınma yardımıyla bu alanda dünyada ilk sıralarda yer alacaksın,

İnsani yardımlarda açık ara birinci sırada bulunarak, tüm kategorilerde milli gelirine oranla en fazla yardım yapan ülke olacaksın,

Birçok gelişmiş Batılı ülkenin mültecileri dikenli tel örgülere mahkum ettiği bir ortamda, sığınmacılar için 32 milyar dolar para harcayacaksın,

3,5 milyonu Suriye ve Irak’tan olmak üzere 4 milyonu aşkın sığınmacıya ev sahipliği yapacaksın, sonra da bu tehditlere maruz kalacaksın.

Belli ki Sayın Trump, Türkiye’nin Avrupa için dolayısıyla ABD için ne kadar önemli bir ülke olduğunu hala anlayamamış. İsterseniz önce sığınmacılardan başlayalım kapıları açalım bakalım ne yapacaklar?