Çin mi Japonya mı

00:0016/02/2011, Çarşamba
G: 4/09/2019, Çarşamba
Yaşar Süngü

Çin''in Guangzhou şehrinde doğup büyüyen gazeteci John Chan, yıllar sonra gittiği ülkesinde edindiği izlenimlerini bir röportajda şöyle anlatıyor:Ulus-ötesi şirketler neredeyse sanayinin tümünü tekellerine almış durumdalar, orta sınıf için milyonlarca ucuz, fakat kalitesi daha düşük olan modeller üretiyorlar.Guangzhou gibi şehirlerde trafik keşmekeş durumda çünkü alt yapı otomobil kullananların sayısındaki çılgın artışa ayak uyduramıyor.Birçok yeni yol, otoyol ve telekomünikasyon ağı var.Çin''e

Çin''in Guangzhou şehrinde doğup büyüyen gazeteci John Chan, yıllar sonra gittiği ülkesinde edindiği izlenimlerini bir röportajda şöyle anlatıyor:

Ulus-ötesi şirketler neredeyse sanayinin tümünü tekellerine almış durumdalar, orta sınıf için milyonlarca ucuz, fakat kalitesi daha düşük olan modeller üretiyorlar.

Guangzhou gibi şehirlerde trafik keşmekeş durumda çünkü alt yapı otomobil kullananların sayısındaki çılgın artışa ayak uyduramıyor.

Birçok yeni yol, otoyol ve telekomünikasyon ağı var.

Çin''e akan yabancı yatırımlar buraya sadece ucuz emek gücü için değil, fakat gelişmiş altyapı nedeniyle de geliyor.

Birçok Üçüncü Dünya ülkesi, üretim maliyetini yükselten ve ucuz emek gücü avantajını zayıflatan altyapı yetersizliği nedeniyle Çin ile rekabet edemedi. Ancak bu gelişmeler kıyı bölgeleri ile sınırlı; iç bölgeler geri kalmışlık ve yoksulluk içinde.

***

Yürütülmekte olan çok sayıda “imaj projesi” var.

Yerel yetkililer halk için hiçbir şey yapmıyorlar ancak şehirleri ile ilgili gerçekdışı imajlar yaratmak konusunda yetenekliler.

“İmaj”ın ardında hem devasa borçlar, hem de fonlardan aslan payını alan israf ve ahlaki çürüme yer alıyor.

Asıl güdüleri amirlerine şehre refah getirmek konusunda iyi bir iş yaptıklarını göstermek.

İkinci neden ise yabancıları etkilemek.

***

Yoksulluk, işsizlik ve toplumsal güçlükler her tarafta görülüyor.

Yüzeyde yer alan görüntüler bile aldatıcı.

Pek çok insan, özellikle gençler, şık giyiniyorlar ve bir cep telefonuna ya da dijital kameraya sahipler.

Bütün bunlar bir servete mal olsa bile satın alınıyorlar çünkü insanlar başkalarının kendilerine tepeden bakmasını istemiyorlar.

***

Son derece eşitsiz olan, toplumsal konumun parayla ölçüldüğü bir toplumda yoksullar ayrımcılığa tâbi tutuluyorlar ve aşağılanıyorlar -herkes bundan kaçınmaya çalışıyor.

“Tüketimcilik” eşi görülmemiş düzeyde kişisel borçlanma düzeylerine ulaşılmasına neden olmuş.

***

Göçmen işçiler çoğu kez toplumsal sorunların, özellikle artmakta olan suçun kaynağı olmakla suçlanıyorlar.

Her tarafta hırsızlara ve motosikletle kapkaççılık yapanlara karşı dikkatli olunması konusunda uyarılar var.

Her pencereye, balkona ve kapıya çelik çubuklar koymak temel bir güvenlik gereksinimi haline gelmiş.

Her yer kuş kafesine dönmüş durumda.

***

Kimi insanlar kırsal kesimle şehirler arasındaki farkı, aynı hükümetin yönettiği iki farklı ülke ya da iki farklı dünya olarak tanımlıyorlar.

Refah olan kıyı bölgelerinde bir dünya, geri kalmakta olan kırsal bölgeler de ise ayrı bir dünya var.

***

Süper zenginlerin multi-milyoner oldukları kesin ancak bunlar servetlerini açıklamıyorlar.

Bunların servetleri pahalı arabaların girip çıktığı ve özel koruma görevlileri tarafından korunan lüks konutlarında kendisini gösteriyor.

Birçok zengin iş adamı servetlerini ve toplumsal konumlarını sergilemek için açıkça -feodal bir geleneğe dönüş anlamına gelen- cariye bulunduruyorlar.

***

İnternet, cep telefonları ve diğer modern iletişim araçları sayesinde insanlar bugün her şeyden çok daha fazla haberdarlar.

***

Çin''in kişi başına düşen 4 bin 500 dolarlık milli gelirle, kişi başına 40 bin doların olduğu Japonya''yı ekonomik büyümede geçerek ABD''nin ardından dünya ikincisi olmasını ekonomik bir başarı değil, sosyal bir facia olarak görmek lazım.

Ortadoğu ülkelerindeki yoksulluk ve baskıcı yönetimleri gördükten sonra bu bölgeyi saatli bomba olarak değerlendiren IMF ve BM temsilcileri, Uzakdoğu''nun bu 1 milyar 300 milyon nüfuslu dev ülkesi hakkında ne düşünüyorlar acaba.