İETT yangınlarının sebebi çıkma parça mı?

04:00, 12/10/2026, PazartesiG: Güncelleme: 04:01, 12/10/2026, Pazartesi

Yeni Şafak

Yeni Şafak Haberlerini Daha Sık Gör: Tıkla ve Google'da Favorilere Ekle!

İETT yangınlarının sebebi çıkma parça mı?

İstanbul’da son 7 yılda 118 İETT aracında yaşanan yangın “çıkma parça” kullanımını gündeme getirdi

Açık kaynaklara göre İstanbul’da son 7 yılda 118 İETT aracı yandı. İETT garajlarında 4 yıl motor ustası olarak çalışan Cihan Demirel’e göre otobüslerin durup dururken alev almasında çıkma ve tamir edilmiş parça kullanımı var: Yağ kütüğünü bir araçtan söküp başka araca takıyorlar. Aşınan parçadan sızan yağ, turbo ve sıcak egzoz sisteminin üzerine akıyor, yangına sebep oluyor. Ya da yağ kaçırıyor, turbonun üstüne akıp kabloları eritiyor, ardından otobüs yanıyor. Çıkma balatalar da öyle. Fren sistemini sıkıştırarak aşırı ısınmaya yol açıyor.

Minibüsten taksiye, otobüsten vapura binlerce toplu taşıma aracı İstanbul’da hizmet veriyor. Ancak son 7 yılda art arda gelen İETT otobüsü ve metrobüs yangınları dikkat çekiyor. En son 15 Eylül’de Bakırköy’de bir İETT otobüsü alev topuna döndü. Açık kaynaklara yansıyan verilere göre, 2019’dan Eylül 2026’ya kadar İETT çatısı altında hizmet veren araçlarda 118 yangın veya alev alma vakası yaşandı. Ortaya çıkan tablo, “Neden yangınların adresi sürekli İETT araçları?” sorusunu gündeme getirdi.

ÇIKMA PARÇA TAKIYORLAR

Tespit edilen 118 vakanın 58’i İETT otobüslerinde, 39’u metrobüslerde, 21’i ise İETT adına çalışan özel halk otobüslerinde meydana geldi. 2019’daki yerel seçimden sonra aynı yıl içinde 5 vaka kayıtlara geçti. Bu sayı 2020’de 11’e, 2021 ve 2022’de 12’ye, 2023’te ise 16’ya yükseldi. 2024’te 21, 2025’te 23, 2026’nın ilk 9 ayında 18 İETT otobüsü yandı. 2020’de 11 olan otobüs yangını sayısının 2025’te 2 kattan fazla artarak 23’e çıkması, 118 otobüs yangınının 78’inin ise 2023 yılından sonra yaşanması dikkat çekti.

İETT garajlarında 4 yıl motor ustası olarak çalışan Cihan Demirel, yangınların temelinde çıkma ve tamir edilmiş parçaların bulunduğunu söyledi. Demirel, “Yağ kütüğünü bir araçtan söküp başka araca takıyorlar. Aşınan parçadan sızan yağ, turbo ve sıcak egzoz sisteminin üzerine akıyor. Yangına sebep oluyor. Ya da yağ kaçırıyor, turbonun üstüne akıp kabloları eritiyor, ardından otobüs yanıyor. Çıkma balatalar da öyle. Fren sistemini sıkıştırarak aşırı ısınmaya yol açıyor. Bir süre sonra ya fren tutmuyor ya araç yanmaya başlıyor” dedi.

SIFIR PARÇA PARASI ALINIYOR

Bakıma giren otobüslere çıkma parça takılmasına rağmen sıfır yedek parça parası alındığını iddia eden Demirel, “Araçlara takılan parçalar çıkma. Orijinal parçanın parasını alıyorlar ancak araçlara çıkma parça takıyorlar. Çıkma parçalar da yangınlara sebep oluyor” şeklinde konuştu. Demirel, belediyeden sıfır parça parası alındığını, bu yolla milyarlarca liralık kamu zararına yol açıldığını söyledi.

6 yılda 21 milyar liralık bakım ihalesi

Demirel’in iddialarını, Sayıştay’ın 2024 yılı İETT Denetim Raporu’ndaki bulgular da destekliyor. Raporda, bakım firmalarının getirdiği yedek parça ve sıvıların, garajlara girişi ile araçlara montajı sırasında seri numarası, fatura ve belge kontrolünün etkin biçimde yapılmadığı belirlendi. Hasar arıza tespit ve izleme formlarında kullanılan parçaların markası, modeli ve kalite standardının dahi yer almadığı, şartnamedeki parçaların gerçekten takılıp takılmadığının denetlenemediği kaydedildi. Denetimsiz kalan bakım-onarım sürecinin büyüklüğünün yıllık 19,7 milyar lirayı bulduğu belirtiliyor. Bakım ve onarım ihalelerinin odağında ise Ulaşım İç ve Dış Ticaret A.Ş. yer alıyor. İBB Meclisi 2025 Yılı Denetim Raporu’na düşülen muhalefet şerhinde, söz konusu şirket için “CHP Genel Başkan Yardımcısı Özgür Karabat’ın mali müşavirliğini yaptığı firma” ifadesi kullanılıyor. Söz konusu şerhte, 2024’te düzenlenen ve 2025’i kapsayan 16 bakım-onarım ihalesinin 11’inin, 11 milyar 703 milyon 725 bin TL + KDV bedelle bu şirkete verildiği belirtiliyor. Şirket 2019-2024 yılları arasında İETT’den KDV dahil toplam 21 milyar 163 milyon 473 bin liralık 38 ihale aldı. İETT’nin 2025 bütçe kesin hesabında ise taşıt bakım ve onarım gideri 9 milyar 987 milyon 415 bin lira oldu. Karabat, son süreçte CHP’den ayrılıp Özgür Özel’le Yeni Parti’ye geçen milletvekillerinden.

Filonun yaş ortalaması 12

Yangın ve arızaların arka planında ayrıca giderek yaşlanan İETT filosu bulunuyor. İETT’nin 2025 Faaliyet Raporu’nda 555 yeni araç alınması hedeflenmesine rağmen, yıl sonunda tek bir araç alımı dahi gerçekleştirilmedi. İETT bünyesindeki 3 bin 512 otobüsün 402’si, 2019’dan sonra filoya katıldı. Kalan 3 bin 110 otobüs ise 2006-2017 yılları arasında alındı. 2019’da 5,5 olan filo yaş ortalaması 12’nin üzerine çıktı.