ABD Başkanı Donald Trump elektrik arızası nedeniyle uçak değiştirdiği yolculuğunu tamamlayarak İsviçre'nin Zürih kentine inmesinin ardından helikopterle Davos'a geçti.
Trump’ın, Grönland’ı ilhak etme planlarını açıklaması nedeniyle yaşanan gerginliklerin gölgesinde düzenlenen zirvede ilerleyen saatlerde bir konuşma yapması bekleniyor.
DAVOS'A İNİŞ YAPTI
Trump'ın helikopteri Davos'a vardı. Dış kaynaklar Trump’ın zirvede 45 dakikalık bir konuşma yapmasını bekliyor. ABD Başkanı’nın Grönland’ı alma tehditlerinin gündeme damga vurması beklenirken, kendisinin daha çok iç meselelere, özellikle de "satın alma gücüne" odaklanmaya çalışması öngörülüyor.
TRUMP'IN KONUŞMASINDA BEKLENTİLER
Trump, son dönemdeki anketlerin yaşam maliyeti konusundaki huzursuzluğu işaret etmesi üzerine, konuşmasını ABD’deki konut fiyatlarının karşılanabilirliği konusuna değinmek için kullanacağını belirtirken Trump’ın bazı eleştirmenlerine göre ise bu durum, kendisinin son zamanlardaki Venezuela’daki askeri maceraperestliği ve Grönland’a yönelik tehditleriyle daha da karmaşık bir hal almış durumda.
Grönland ve ek gümrük vergisi tehditleri
İsviçre'nin Davos kasabasında düzenlenen ve bu yılki teması "Diyalog Ruhu" olarak belirlenen 56. Dünya Ekonomik Forumu, üçüncü gününde devam ederken dünya liderleri, Trump’ın Avrupa ekonomisini ve küresel güvenlik mimarisini hedef alan açıklamalarına odaklandı.ABD Başkanı Trump, Washington'dan ayrılmadan önce yaptığı açıklamada, Danimarka'ya bağlı Grönland Adası'nın stratejik nedenlerle ABD kontrolüne geçmesi gerektiğini yineledi.Danimarka'nın satışa karşı çıkması durumunda, başta Almanya olmak üzere Avrupa ülkelerine yönelik 1 Şubat'tan itibaren cezai gümrük vergileri uygulanacağını belirten Trump, NATO ortaklarıyla "herkesi mutlu edecek" bir çözüm bulunacağına inandığını ifade etti.
Ancak "Grönland için ne kadar ileri gidebilirsiniz?" sorusuna Trump'ın "Görürsünüz" yanıtı, Avrupalılar arasında egemenlik endişelerini artırdı. Trump, Davos'a gelmeden önce müttefiklerini savunma harcamalarını artırmaya zorlayarak NATO'yu kendisinin güçlendirdiğini söyledi. NATO'nun "ABD'nin gücü oranında güçlü olduğunu" savunan Trump, "Eğer biz NATO'nun yanında olmazsak NATO çok güçlü olmaz." dedi.Avrupalı liderler, Trump ile Grönland ve gümrük vergileri konusundaki anlaşmazlıkları doğrudan çözmeyi umuyor.
WEF'in dün gerçekleşen oturumlarında, Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ve Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Trump’ın Grönland’ın ilhakına yönelik taleplerini ve Avrupa’ya yönelik ek gümrük vergisi tehditlerini kınadı. Von der Leyen ve Macron'un ekonomik bir gerilimin eşiğinde olunduğu bu dönemde, transatlantik ilişkileri tamamen koparmamak adına açıklamalarında temkinli ve "stratejik özerklik" vurgusu yapan bir dil kullanması dikkati çekti.
Trump’ın Davos gündemindeki bir diğer kritik başlık ise Gazze'deki İsrail saldırıları sonrası düzeni tesis etmek amacıyla kurmayı planladığı "Barış Kurulu" oldu. Birçok ülkenin davet edildiği bu yeni oluşum, Davos’ta Birleşmiş Milletler'e (BM) bir rakip olarak değerlendiriliyor.
Trump ekonomik tehditlerini sürdürüp sürdürmeyeceği Davos’ta merak konusu
Trump'ın, bugün TSİ 16.30'da Davos'ta yapacağı konuşmada Avrupa’yı hedef alan ekonomik tehditlerini sürdürüp sürdürmeyeceği küresel piyasalar ve diplomasi çevrelerince merakla bekleniyor. Öte yandan, Trump, Davos tarihinde bir ilke imza atarak, bugüne kadarki en geniş kapsamlı ABD delegasyonuyla zirveye katılım sağlıyor. ABD heyetinin zirve boyunca çalışma alanı olarak bir kiliseden ABD Evi'ne çevrilen yapıyı seçmesi dikkati çekerken, Davos’ta bu gövde gösterisi Trump’ın "Önce Amerika" politikasını küresel sahnede yeniden tesis etme çabası olarak yorumlanıyor.
"AVRUPA YOL AYRIMINDA"
Grönland konusuyla gergin bir havada gerçekleşen Davos'ta ABD Başkanı Donald Trump beklenirken, Avrupa Birliği Komisyon Başkanı Ursula von der Leyen Avrupa Parlamentosu'nda konuştu "bir yol ayrımındayız." dedi. Ukrayna'ya yeniden odaklanma mesajı veren von der Leyen, AB'nin ABD ile Arktik bölgesinin güvenliği konusunda beraber çalışmaları gerektiğini söyledi."Giderek hukuksuzlaşan dünyada Avrupa'nın kendi güç mekanizmalarına ihtiyacı var" diyen von der Leyen, "Bu mekanizmaları biliyoruz, güçlü ekonomi, gelişen tek bir pazar ve sanayi tabanı, güçlü bir inovasyon ve teknoloji kapasitesi, birleşik toplumlar ve her şeyden önemlisi kendimizi savunma konusunda gerçek bir kapasite."
GÖRÜŞME İPTAL EDİLDİ
ABD Başkanı Donald Trump ile Almanya Başbakanı Friedrich Merz arasında Dünya Ekonomik Forumu'nda yapılması planlanan görüşmeler, ABD heyetinin seyahatinde yaşanan gecikmeler nedeniyle iptal edildi.
MACRON DÜN NE DEDİ?
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron geçtiğimiz gün yaptığı açıklamada ABD Başkanı Donald Trump’ın gümrük vergisi tehditleri karşısında Avrupa Birliği’nin (AB) “Zorlama Karşıtı Aracı”nı devreye koyabileceğini dile getirerek, “Çıkarlarımızı ve üreticilerimizi koruyacağız.” dedi.
Macron, İsviçre'nin Davos kasabasında gerçekleştirilen Dünya Ekonomik Forumu'nda (WEF) konuştu.
Birkaç gündür gözünde yaşadığı bir rahatsızlık nedeniyle toplantılara güneş gözlüğüyle katılan Macron’un burada yaptığı konuşmada da aynı gözlüğü takması dikkati çekti.
Uluslararası sistemin “benzeri görülmemiş bir istikrarsızlık noktasına” geldiğine işaret eden Macron, “Daha çok işbirliğine ihtiyacımız var.” dedi.
Macron, uluslararası arenadaki dengesizliklerle mücadele edilmesi gerektiğini vurgulayarak, dünyada “çatışmaların” bir norm haline geldiği ve emperyalist hırsların yeniden gün yüzüne çıktığı değerlendirmesinde bulundu.
Aynı zamanda “etkin kolektif bir yönetişimin olmadığı bir dünyaya” doğru gidildiğini vurgulayan Macron, “Açıkça endişe verici bir zamandayız çünkü konuları ve ortak sorunlarımızı çözebileceğimiz yapıları öldürüyoruz.” ifadesini kullandı.
Macron, ABD'nin Avrupa’nın ihracat çıkarlarını hedef alan ticaret anlaşmaları ile “Avrupa’yı zayıflatmayı ve boyun eğdirmeyi” amaçladığının altını çizdi.
Fransa Cumhurbaşkanı, gümrük vergisi uygulamalarının özellikle “toprak egemenliğine karşı bir baskı olarak” kullanılmasının kabul edilemez olduğunu vurguladı.
Avrupa’nın ekonomik ve stratejik anlamda daha özerk olması gerektiğini savunan Macron, bunun için etkin çok taraflılığın işletilmesi gerektiğini belirtti.
Macron, Grönland’da Danimarka’nın egemenliğini desteklediklerini hatırlatarak, Fransa’nın dönem başkanlığını yapacağı G7 Liderler Zirvesi’nin büyük ekonomiler arasında diyaloğa ve işbirliğine dayalı çözümlerin üretilmesi için yapılandırılacağını kaydetti.
“Kanun tanımayan bir dünyaya doğru ilerliyoruz.” diyen Macron, dünya ekonomisinde korumacı politikaların ve ticaret savaşlarının da “yalnızca kaybedenler” yaratacağı değerlendirmesinde bulundu.
Macron, Avrupa pazarının ve endüstrisinin Çin rekabetine karşı korunması gerektiğini belirterek, bu hususta kıtanın ekonomik savunma araçlarının güçlendirilmesi çağrısı yaptı.
Avrupa’nın “saygı görmediği” durumlarda “bu güçlü araçları” kullanması gerektiğini vurgulayan Macron, “2026’da daha güçlü, bağımsız bir Avrupa elde etmek için elimizden geleni yapacağız. Daha fazla ekonomik büyümeye ve istikrara ihtiyacımız var. Ve acımasızlığa karşı hukuk devletini tercih ediyoruz.” diye konuştu.
Macron, “Avrupa’da doğrudan yapılan yabancı Çin yatırımlarına ihtiyacımız var.” diyerek, AB normlarına uygun olmayan ürünleri ithal etmek istemediklerini söyledi.
“Bu, 'korumacı olmak' anlamına gelmiyor yalnızca daha adil koşullar oluşturma ve sanayimizi korumak anlamına geliyor.” ifadesini kullanan Macron, AB firmalarının 450 milyon tüketicilik Avrupa pazarına öncelik vermesi gerektiğini kaydetti.
“Avrupa Birliği (AB) bünyesinde teknolojik tarafsızlığı ve ayrımcılık yapılmamasına uyulmasını güvence altına almalıyız.” değerlendirmesinde bulunan Macron, AB’nin daha fazla rekabetçi olması için yapay zeka, kuantum gibi sektörlere daha fazla yatırım yapılmasını istedi.
Macron, ABD Başkanı Trump’ın gümrük vergisi tehditlerine ilişkin soruya “Akıl almaz olan şu ki; ABD’ye karşı zorlama karşıtı mekanizmayı kullanabiliriz ve bundan derin üzüntü duyuyorum. (Trump’ın vergi tehdidi) Bu, öngörülemezliğin ve faydasız saldırganlığın bir sonucudur. Yapmamız gereken şey çok sakin kalmak.” yanıtını verdi.
Fransa Cumhurbaşkanı, Trump’ın tehditlerine karşı “Çıkarlarımızı ve üreticilerimizi koruyacağız.” dedi.
