Berat Kandili, İslam inancında af ve mağfiret kapılarının genişlediği, kulun kendini sorgulayıp tövbe ile yenilenmeye yöneldiği müstesna geceler arasında kabul ediliyor. Şaban ayının 15. gecesi olarak bilinen bu vakitte, dua ve zikirle geceyi ihya etmek; Kur’an tilaveti, istiğfar ve salavatla manevi atmosferi değerlendirmek tavsiye ediliyor. Peki Berat Kandili’nde yapılacak ibadetler neler, hangi tesbihler çekilir, Berat gecesi okunacak sureler hangileri? İşte Berat gecesinde okunabilecek sureler, dualar ve çekilecek tesbihler...
Berat Kandili, Müslümanlar için yılın en anlamlı gecelerinden biri olarak görülüyor. İslam kaynaklarında bu gecenin, kulun hatalarından arınmaya yöneldiği; dua, tövbe ve ibadetle Allah’a yakınlaşmaya gayret ettiği özel bir vakit olduğuna dikkat çekiliyor. Bu nedenle Türkiye’de de camilerde, evlerde ve aile ortamlarında Berat gecesi ibadetle geçirilerek değerlendirilmek isteniyor.
Berat gecesinin önemi nedir?
Bu gecede, bir yıl içinde olacak bütün işler hükme bağlanıp ifası için Cenab-ı Hak tarafından meleklere verilir. Gecesini ibadet ve dua ile gündüzünü oruçlu geçirmek faziletlidir.
Berat gecesine ait 5 haslet vardır:
Her önemli iş bu gecede ayırdedilir.
O gecedeki ibadetin fazileti büyüktür.
İlâhi rahmet yayılır.
Mağfiret gecesidir.
O gece, Resûlullah’a (s.a.s.) şefaat hakkının tamamı verilmiştir.
Çünkü, Hz. Muhammed (s.a.s.), Şaban’ın onüçüncü gecesi ümmeti hakkında şefaat istemiş, bu şefaatin üçte biri verilmiş, ondördüncü gecesi yine istemiş, üçte biri daha verilmiş, onbeşinci gece yine talep etmiş, bu gece şefaatın tamamı ihsan edilmiştir. Bu şefaatten mahrum olanlar, devenin ürküp kaçtığı gibi Allah’tan kaçanlardır. (bk. er-Râzî ve Ebussuud Efendi Tefsirleri, ed-Duhân sûresi 3. ve 4. âyetlerin tefsiri; Hasan Basri Çantay, Kur’ân-ı Hakim ve Meâl-i Kerim, İstanbul 1959, III, 904, 905)
Berat gecesi hakkında hadisi şerifler neler?
Berat gecesi hakkında Allah Resulü (s.a.s.) şöyle buyurmuştur: “Şaban ayının onbeşinci gecesi olduğu zaman, gecesinde ibadete kalkın. Ve o gecenin gündüzünü oruç tutun. Çünkü o gece güneş batınca Allah Teâlâ (Keyfiyeti bizce meçhul bir halde) dünyaya en yakın göğe inerek (o andan) fecir oluncaya kadar: “Benden mağfiret dileyen yok mu, onu mağfiret edeyim. Benden rızık isteyen yok mu, onu rızıklandırayım. (Bir bela ile) mübtela olan yok mu, ona kurtuluş vereyim. Şöyle olan yok mu? Böyle olan yok mu?” buyurur.” (İbn Mâce, H. no: 1388)
Diğer bir hadiste de şöyle buyruluyor:
“Bu gece Şaban’ın onbeşinci gecesidir. Allah Teâlâ bu gecede Beni Kelb kabilesinin koyunlarının tüyleri sayısınca insanları Cehennem’den kurtarır. Ancak kendisine şirk koşanların, Müslümanlara karşı kin ve düşmanlık besleyenlerin, akrabaları ile münasebeti kesenlerin, gururlu ve kibirlilerin, ana-babasına asî olanların ve içki içmeye devam edenlerin yüzüne bakmaz.” (Buhârî, et-Tergîb ve’t-Terhib, II, 118)
Berat gecesinde neler oldu?
Cenab-ı Hak, rivayete göre Kur’an’ın Levh-i Mahfuz’dan dünyaya indirildiği Berat gecesi için Kur’an-ı Kerim’de şöyle buyuruyor;
“Apaçık Kitaba yemin olsun ki Biz Kur’an-ı mübarek bir gecede indirdik. Biz, gerçekten uyarıcıyız. O mübarek gecede, her hikmetli iş katımızdan bir emirle ayırt edilir.” (Duhan, 44/1-4) Böyle bir geceyi ganimet bilip dua, zikir ve ibadete yönelerek amel defterini zenginleştirmek, Allah’ın kulları için bulunmaz bir fırsattır.
Berat gecesinde yapılacak dua ve ibadetler neler?
Oruç Tutmak
Peygamber (s.a.s.) Efendimiz’in, Ramazan dışında en çok oruç tuttuğu ay, Şâban ayı idi.
Hz. Ayşe (r.a.) şöyle dedi: “Resulullah hiçbir ayda, Şâban ayında tuttuğu oruçtan daha fazla oruç tutmazdı. Şâban ayının tamamını oruçlu geçirirdi.” (Müslim, Sıyâm 176; İbni Mâce, Sıyâm 30) Başka bir rivayette, “Pek az bir kısmı hariç, Şâban ayını baştan sona oruçlu geçirirdi.” denilmektedir. (Buhârî, Savm 52; Müslim, Sıyâm 177. Ayrıca bk. İbni Mâce, Sıyâm 30)
Berat gecesinde yapılacak dua
Bu gecede daha fazla ibadet edilmeli ve çokça af ve mağfiret için dua edilmelidir. Bu gecede bol bol Kur'an-ı Kerim okunmalıdır. Günahların affı için dualar edilmelidir.
Berat Duasının Türkçe Okunuşu:
“Rahmân ve Rahîm olan Allah’ın adıyla.
Allah’ım, ey ihsân ve ikram sahibi olan ve kendisine ihsan edilemeyen, ey Celâl ve İkrâm Sahibi, ey lutfu ve ihsânı bol olan, Sen’den başka ilâh yok, sen kendisine ilticâ edenlerin yardımcısı, kendisine sığınanlara emân veren, korkanların kendisinde emniyete kavuştuğu yüce zât’sın.
Allah’ım! Beni katında, Ümmü’l-Kittâb’da şakî/kötü veya mahrûm veya kovulmuş veya rızkı dar olarak yazdıysan, Alllah’ım fazl u ihsânınla kötülüğümü, mahrûmiyetimi, kovulmamı ve rızkımın az olmasını sil, beni katında, Ümmü’l-Kitâb’dda saîd/iyi, rızkı bol ve hayırlara muvafffak olan bir kulun olarak yaz. Şüphesiz Sen Rasûl’ünün lisânı üzere indirilen Kittâb’ında bir söz buyurdun ve Sen’in sözün haktır: «Allah dilediğini siler, (dilediğini de) sâbit bırakır. Ümmü’l-Kitâb (Ana Kitâb) O’nun yanındadır.» (er-Ra’d, 39)
Berat Kandilinde okunacak dualar ve sureler
Bu gece, sema kapılarının açıldığı ve duaların geri çevrilmediği bir vakittir. Kur'an-ı Kerim tilavetinin yanı sıra şu sure ve dualara ağırlık verilmesi önerilir:
Duhan Suresi: Berat Gecesi ile ilişkilendirilen en önemli surelerden biridir. Bu gece okunması müstahabtır.
Yasin-i Şerif: Geceyi nurlandırmak ve geçmişlerin ruhuna hediye etmek adına 3 defa Yasin okunması (ömür bereketi, rızık genişliği ve kaza-beladan korunma niyetleriyle) yaygın bir gelenektir.
Peygamber Efendimizin (S.A.V) Berat Duası:
Peygamber efendimiz Hz. Muhammed Berat Gecesi'nde, (Allahümmerzuknâ kalben takıyyen mineşşirki beriyyen lâ kâfiren ve la şakiyyâ) duasını çok okurdu. Büyük zatlar, Berat gecesinde şöyle de dua ederlerdi:
"Ya Rabbî, Kur'an-ı keriminde, "Allah, dilediğini siler, dilediğini de sabit bırakır, Levh-i mahfuz Onun katındadır" buyuruyorsun. Eğer benim ismim saidler [cennetlikler] defterinde ise, orada sabit kıl! İsmim şakiler [cehennemlikler] defterinde ise, ismimi oradan silip, saidler defterine yaz! Ey büyük Allah'ım, kalbleri iyiden kötüye, kötüden iyiye çeviren, ancak sensin. Kalbimi, dininde sabit kıl, dininden döndürme, ayırma!"
Berat gecesi çekilecek tesbihler ve zikirler
Zikir, kalbin cilasıdır. Berat Kandili'nde dillerin boş kalmaması için şu zikir listesi takip edilebilir:
Lâ ilâhe illâllah: 1000 adet (Tevhid zikri ile kalbin arınması için).
Estağfirullah el-Azim: 1000 adet (Tevbe ve berat kapısını aralamak için).
Allahümme salli alâ seyyidinâ Muhammed: 1000 adet (Peygamber Efendimize selam ve şefaat talebi için).
Ya Hayyü Ya Kayyum: Gecenin bereketi ve manevi uyanış için çekilmesi tavsiye edilir.
