Yeni Şafak manşetten alarm verdi. Ev genci alarmı…
Konu hakikaten ciddi ve ciddiye alınmalı.
Dünyada 257 milyon bizde ise 4 milyon 15-24 yaş arası gencin ne eğitimde ne de işte olduğu raporlanıyor.
Bu küresel fenomenin temeline de inilmiş. Yapay zekanın rolü, diplomalara karşılık gelen işlerin üretilmemesi, ücret seviyesinin hayat pahalılığını karşılamaması gibi birçok husus haberde gerekçe olarak sayılmış.
Benzer birçok başka neden de sayılabilir.
Ama hiç kimsenin söylemeyeceği bir gerekçeyi ben söyleyeyim; gençlere yaşatılan ev içi konfor… En azından Türkiye için ve bu gençlerin bir kısmı için...
Şimdi bunu söylüyorum diye üstüme çullanılmasına gerek yok.
Biraz özeleştiri yapmaktan zarar gelmez.
Ailelerin naifliğine bakınca gençlerin zorluklarına rağmen mücadeleye atılmasını teşvik etmemiz hatta biraz da zorlayıcı olmamız gerekiyor sanki.
Burası Türkiye, hep zor oldu hayata atılmak zaten. Sistem eleştirisinin hepsini kabul ediyorum. Reformları en önde savunuyorum. Ama sistem bize genel de böyle davranır.
Bu problem ve belli bazı kaygılar toplumu da değiştiriyor. Geç evleniyoruz, az çocuk yapıyoruz, emekli olamadığımız gibi emekli aylığımız da kurtarmıyor.
Yalnız evde oturan sadece gençler değil.
Türkiye’nin kapasitesinin en değerli kısmı da evde oturuyor. Çok değerli şirketlerde kritik yıllar ve süreçler boyunca görev yapmış üst düzey yöneticiler emekli ve evde.
Yanlış anlaşılmasın ikisini aynı sorun olarak ele almıyorum. Sadece asıl sorunun iki ucunu birden tutuyorum. Asıl sorun kapasite…
Türkiye bir uçta kapasiteyi devreye alamazken diğer uçta erken devreden çıkarıyor.
Bu fotoğraf bizi fakirleştirir.
OECD ve ILO; esnek çalışma, yaşam boyu öğrenme, yaş-dostu insan kaynakları ve kuşaklar arası tamamlayıcılığı temel araçlar olarak öne çıkarması sanırım en çok bizi ilgilendiriyor.
Özellikle Avrupa’da bu kapasite üzerine araştırma yapan kurumlar ve üniversiteler var. Cambridge Üniversite’sinin 2024 araştırması doğru koşullarda emeklilerin nasıl verimli olacaklarını incelerken; kurumsal bilgeliğe, yaşlanan tüketici profiliyle uyuma, bağlılığa ve adaptasyon becerilerine vurgu yapıyor.
Madem EYT var, kademeli gündem… OECD veya ILO veya Avrupa ölçeğinde emekliler hakiki emekli. Bizim emekliler Avrupalılara ve dünyaya göre orta yaş bile değil, genç sayılır.
Bizim emeklilerin verimli olacakları mekanizmalar geliştirmek gerekiyor. Stratejik seviyede katkı verecek çok sayıda değer var. Teknik olarak katkı verecek bir o kadar derin usta var.
Ama her nasılsa emeklilerimiz vasıfsız işlerde değerlendirilecek profiller olarak görülüyor. Daha doğrusu rağbet o yönde.
Emeklilik yaşını yükseltelim falan demiyorum.
Emekliliği yeniden tanımlayalım diyorum.
Belki de emekliliği, geçmiş üretken yılların bir ödülü olarak aylık bağlama statüsünden ibaret görmeliyiz.
Nasıl görürsek görmeliyiz. Daha güzelini gören de olur. Amma şu çok kritik yılları geçerken emekliliği, kapasitenin son kullanma tarihi diye anlamayalım yeter.
Bu yorumu Spam olarak bildirdiniz. Talebiniz değerlendiriliyor.