Aktif deprem kuşağı üzerinde bulunan Türkiye, dev bir kentsel dönüşüm hamlesine imza atıyor. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı verilerine göre, bugüne kadar 81 ilde 2 milyon 761 bin bağımsız bölüm dönüşüm kapsamına alındı. 2 milyon 378 bin bağımsız bölümün dönüşümü tamamlandı. Kentsel dönüşüm çalışmalarının yaklaşık yarısı, 1,5 milyon riskli yapı bulunduğu değerlendirilen İstanbul’da yürütülüyor. 7,5 milyon bağımsız birimin olduğu megakent İstanbul’da 2012’den bu yana 1 milyon 7 bin bağımsız bölümün dönüşümü tamamlandı, 291 bin bağımsız bölümün dönüşümü ise sürüyor.
BU BİNADA NASIL YAŞADILAR?
Bu devasa dönüşümde bugüne kadar 544 bin konutu kapsayan Yarısı Bizden kampanyası etkili oldu. Ancak hâlihazırda 200 bine yakın bağımsız bölüme ilişkin risk devam ediyor. Kentsel dönüşümdeki binaların yıkım sürecinde ortaya çıkan görüntüler bu durumun aciliyetini ortaya koyuyor. İstanbul’da yıllardır hafriyat ve yıkım işinde çalışan Selahattin Yılmaz, kentsel dönüşüme giren binaların tek kepçe darbesiyle yıkıldığını belirtiyor. Binaların küçük bir darbeyle kum yığınına döndüğünü vurgulayan Yılmaz, “Karşılaştığımız manzaralara çok şaşırdığımız oluyor. Bazı binaları yıkarken ‘Bu insanlar bu binada yıllarca nasıl yaşamış?’ diyoruz” ifadelerini kullandı.
KAT MALİKLERİ ANLAŞAMIYOR
Bu korkutucu tabloya rağmen tek kepçe darbesiyle yıkılabilecek binaların dönüşümü vatandaşın metrekare hesabı, veraset sorunları, bürokrasi ve bazı müteahhitlerin para hırsı yüzünden gecikiyor. En büyük sorun binadaki kat maliklerinin dönüşümde anlaşamaması oluyor. Anlaşmaya katılmayan malikler dönüşümü 2 yıla kadar uzatabiliyor. İstanbul Başakşehir’de 4 katlı binada daire sahibi olan Bekir Kara, bir malikin kentsel dönüşüme yanaşmaması nedeniyle arsa payını satışa çıkardıklarını, bunun da süreci 1 yıldan fazla uzattığını söyledi. Kara, 1 yıldır kazma vurulmasını, şimdi de inşaatın tamamlanmasını beklediklerini ifade ederek mağduriyetini dile getiriyor.
EVİM YENİLENSİN AMA KÜÇÜLMESİN
Bir diğer sorun konutların metrekaresi. Bazı malikler arsa payları çok az olmasına rağmen evinin mevcut metrekaresini korumak istediği için süreç kilitleniyor. İstanbul Bahçelievler’deki 40 yıllık 6 katlı binada yaşayan H.Ö., 90 metrekarelik evinin dönüşümle küçülmesine karşı çıktığı için, dönüşüme razı olmadığını söylüyor. 1’den fazla mirasçısı olan daireler de dönüşümü uzatan bir başka neden. Tapu sahibinin vefat etmesiyle dairenin 3 ya da 4 mirasçıya kalması, vekaletler eksikse işlemleri durdurabiliyor.
Ruhsat almak 6 ayı buluyor
- Bir binada dönüşüm kararı alınıp yıkıldıktan sonra bu kez proje ve ruhsat süreci başlıyor. Süreçle ilgili bilgi veren birçok müteahhit, mimari, statik ve elektrik projelerinin hazırlanarak belediyeye sunulmasının ardından yapı ruhsatının alınmasının 6 ay sürebildiğini ifade etti. Müteahhit Ferhat Polat da “Binayı yıktık, zemini yol seviyesine getirdik ve belediyeye müracaat ettik. Projeler hazırlanıp sunuluyor ama yapı ruhsatı için 6 aya kadar beklediğimiz oluyor” dedi. Ruhsat sonrasında sözleşmelerde genellikle 18-24 aylık inşaat süresi öngörüldüğünü belirten Polat, belediyelerdeki yoğunluk ve eksik evrakların bu süreci uzattığını söyledi.
BELEDİYE: EVRAK TAMSA 10 GÜN
- Konuyla ilgili bilgi aldığımız birçok belediyenin imar birimi yetkilisi ise kendilerine eksiksiz ulaşan dosyaların ruhsat işleminin 10 günde tamamlandığını ifade etti. Dönüşüm sürecinde yola terk, komşu parsele taşma, tapu-kadastro ile su, doğal gaz, elektrik, telekomünikasyon hatlarının kaldırılmasının ve yapı denetim işlemlerinin inşaata aylar kaybettirebildiği belirtildi. Bir ilçe belediyesi yetkilisi, vatandaşların çoğu zaman müteahhitten “Belediyede bekliyor” yanıtını aldığını, oysa dosyaların henüz belediyeye bile ulaşmadığını savundu: “Yüzlerce dosyaya baktık. Vatandaş 1,5 yıldır belediyede bekliyor sanıyor ama evrak henüz belediyeye gelmemiş oluyor.”
Aynı anda 12 binaya giren müteahhitler var
- İnşaatların uzamasında, müteahhitlerin kapasitelerini aşan sayıda proje üstlenmesi de etkili oluyor. Bazı müteahhitlerin finansman kapasitesinin üzerinde iş aldığı belirtiliyor. Yeterli finansmanı olmayan yükleniciler, haliyle kamu desteği ya da malik ödemelerini bekliyor. Bazı firmaların bir şantiyeden aldığı parayla diğerini yürüttüğünü belirten müteahhit Ferhat Polat, “Müteahhit 12 tane şantiye almış. Hacmine bakıyorsunuz, 12 işi yapacak kapasitesi yok ama alıyor. Birini belli bir seviyeye getiriyor, sonra diğerine geçiyor. Bu sırada öteki şantiye bekliyor” ifadelerini kullandı. Devlet ödemelerinin geciktiği iddialarına da değinen Polat, başvuruların usulüne uygun yapılması halinde bakanlığın ödemeyi 45 iş günü içinde gerçekleştirdiği bilgisini verdi.




Bu yorumu Spam olarak bildirdiniz. Talebiniz değerlendiriliyor.